Bạn đang xem cơn bão MARIAN Nguồn: JMA

Trang này chỉ hiển thị dữ liệu của bão MARIAN từ một nguồn duy nhất là đài JMA (Cơ quan Khí tượng Nhật Bản). Nếu bạn muốn xem và đối chiếu thêm dữ liệu từ các đài khác như JTWC, CMA, KMA, HKO... hãy chuyển sang phiên bản V4.

Xem bản V4

MARIAN (1990)

Bão trước Bão sau

Hoạt động: 14/05/1990 - 21/05/1990

Gió lớn nhất: 130 km/h

Áp suất nhỏ nhất: 965 hPa

Trước Sau

Quay lại

Đang hiển thị:

Chỉ giữ tên bão đang chọn

Độ mờ bão khác: 65%

Bán kính gió

Cấp độ gió (Beaufort): Vùng áp thấp (< Cấp 6) Áp thấp nhiệt đới (Cấp 6-7) Bão (Cấp 8-9) Bão mạnh (Cấp 10-11) Bão rất mạnh (Cấp 12-15) Siêu bão (Cấp 16-17)

Diễn biến: MARIAN (1990)

Nhật ký quan trắc · Mùa bão 1990

27 mốc

Thời gian	Tọa độ tâm	Áp suất	Sức gió	Gió giật	Phân loại	Bán kính gió (cấp 6+)
13:00 14/05/1990	6.5°N, 121.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 14/05/1990	7.5°N, 120.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 15/05/1990	8.0°N, 119.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 15/05/1990	9.0°N, 118.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 15/05/1990	9.5°N, 117.0°E	1000hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 15/05/1990	10.2°N, 116.1°E	996hPa	74km/h Cấp 8	--	Bão
01:00 16/05/1990	10.8°N, 115.3°E	992hPa	83km/h Cấp 9	--	Bão
07:00 16/05/1990	11.3°N, 114.4°E	985hPa	93km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
13:00 16/05/1990	12.2°N, 113.5°E	980hPa	102km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
19:00 16/05/1990	13.1°N, 112.8°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
01:00 17/05/1990	13.9°N, 112.5°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
07:00 17/05/1990	14.9°N, 112.4°E	970hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
13:00 17/05/1990	16.0°N, 112.5°E	970hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
19:00 17/05/1990	17.2°N, 112.7°E	965hPa	130km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
01:00 18/05/1990	18.3°N, 113.3°E	965hPa	130km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
07:00 18/05/1990	18.9°N, 114.1°E	965hPa	130km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
13:00 18/05/1990	20.0°N, 115.3°E	970hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
19:00 18/05/1990	21.0°N, 116.7°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
01:00 19/05/1990	21.8°N, 118.7°E	980hPa	102km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
07:00 19/05/1990	22.7°N, 119.9°E	990hPa	83km/h Cấp 9	--	Bão
13:00 19/05/1990	24.6°N, 122.3°E	996hPa	74km/h Cấp 8	--	Bão
19:00 19/05/1990	25.5°N, 123.5°E	1000hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 20/05/1990	26.0°N, 125.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 20/05/1990	27.0°N, 126.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 20/05/1990	28.0°N, 127.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 20/05/1990	29.0°N, 129.0°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 21/05/1990	30.0°N, 131.0°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--

Để xem rõ thông tin bán kính vùng gió mạnh (từ cấp 6+), nhấn nút Xem tại cột Bán kính gió (cấp 6+) trong bảng diễn biến (track) bên phải.

Tổng quan khái quát toàn bộ cơn bão

Hành trình, cường độ đỉnh, xếp hạng trong năm & các đặc điểm bất thường — tổng hợp tự động từ chuỗi quan trắc JMA và các dũ liệu quốc tế khác

Khái quát

Hồ sơ khái quát cơn bão

MARIAN · 1990

Số hiệu 199003 · Nguồn quan trắc: JMA (Cơ quan Khí tượng Nhật Bản)

Bão rất mạnh

Ghi nhận cuối: 13278 ngày trước (01:00 21/05/1990)

130 km/hGió đỉnh (~70 kt)Sức gió mạnh nhất bão đạt được trong cả vòng đời — càng cao thì bão càng dữ dội.

965 hPaÁp suất thấp nhấtÁp suất tại tâm bão; con số càng thấp thì bão càng mạnh.

4,013 kmQuãng đườngTổng chiều dài đường đi mà tâm bão đã vạch ra từ đầu đến cuối.

6 ngày 12 giờThời gian hoạt độngKhoảng thời gian từ lúc bão hình thành đến khi tan hẳn.

#16/29Mạnh nhất năm 1990Thứ hạng sức gió của bão so với mọi cơn bão trong cùng mùa.

Theo dõi đầu tiên Thành bão Đạt đỉnh Ghi nhận cuối Địa danh lấy từ BigDataCloud

Ghi nhận theo dõi đầu tiên

Biển Đông

13:00 14/05/1990

6.50°N, 121.00°E

Vùng áp thấp 1002 hPa

Chính thức mạnh lên thành bão

Biển Đông

19:00 15/05/1990

10.20°N, 116.10°E

Bão 74 km/h 996 hPa

Đạt cường độ đỉnh

Biển Đông

19:00 17/05/1990

17.20°N, 112.70°E

Bão rất mạnh 130 km/h 965 hPa

Ghi nhận cuối cùng

ngoài khơi Tây Bắc Thái Bình Dương

01:00 21/05/1990

30.00°N, 131.00°E

Vùng áp thấp 1004 hPa

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

2Số lần đổ bộ

4.9 giờThời gian trên đất

~82 km/hGió mạnh nhất khi vào bờ (nội suy)

Ngoài biểnVị trí ghi nhận cuối

Chỉ tính là đổ bộ khi tâm bão nằm trên đất liền từ 5 phút trở lên; các lần chỉ quét qua đất dưới 5 phút được xem là không đáng kể và không đưa vào thống kê.

1Lần đổ bộ 1

Khi vào bờ

Biển Đông

06:48 15/05/1990

KXĐ · 1002 hPa

Vùng áp thấp · 8.97, 118.03

1 giờ 23 phút

Khi trở ra biển

Biển Đông

08:12 15/05/1990

KXĐ · 1002 hPa

Vùng áp thấp · 9.1, 117.8

Gió mạnh nhất khi trên đất: KXĐ Không có dữ liệu để xác định biến thiên sức gió khi qua đất.

Mô phỏng lần đổ bộ #1 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

2Lần đổ bộ 2

Khi vào bờ

Biển Đông

07:44 19/05/1990

~82 km/h (~44 kt) · 991 hPa

Bão · 22.93, 120.2

3 giờ 30 phút

Khi trở ra biển

Biển Philippines (Tây Thái Bình Dương)

11:14 19/05/1990

~77 km/h (~42 kt) · 994 hPa

Bão · 24.04, 121.6

Gió mạnh nhất khi trên đất: ~82 km/h (~44 kt) Suy yếu khi qua đất: −5 km/h

Mô phỏng lần đổ bộ #2 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

Lưu ý quan trọng về sức gió: Mọi trị số sức gió ở phần này (ký hiệu dấu ~) đều là giá trị NỘI SUY giữa các điểm track — được ước lượng tại điểm bão vào/ra bờ nằm GIỮA hai bản tin quan trắc, KHÔNG phải số đo thực tế tại thời điểm đó. Khi bản tin gốc không có dữ liệu gió, hệ thống ghi KXĐ (không xác định) thay vì 0 km/h. Vị trí đổ bộ được xác định bằng cách nội suy đường đi tâm bão (~5 km/điểm) rồi đối chiếu dữ liệu đường bờ biển; địa danh điểm vào/ra lấy từ OpenStreetMap. Cường độ là của TÂM bão, hoàn lưu & mưa có thể ảnh hưởng đất liền sớm hơn.

Mức độ mạnh trong năm

#16 trên tổng 29 cơn bão mùa 1990
(xếp theo gió mạnh nhất)

Tăng cường nhanh (RI)

55kt/24h

Tăng cường bùng nổ: sức gió tăng 55 kt trong ≤24 giờ (vượt xa ngưỡng RI 30 kt). 13:00 15/05/1990 → 13:00 16/05/1990

Mức sụt áp tối đa

7hPa/6h

12hPa/12h

21hPa/24h

32hPa/48h

Sụt áp nhanh Giảm 21 hPa/24h — bão tăng cấp rõ rệt.

Sụt áp càng lớn trong thời gian ngắn cho thấy bão tăng cấp càng dữ dội. Mốc ~24 hPa/24h là ngưỡng "bom khí tượng" (bão bùng nổ cường độ).

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Có giai đoạn di chuyển rất nhanh (đạt 54 km/h).

25.7Tốc độ TB (km/h)

53.8Tốc độ tối đa (km/h)

1.43×Độ uốn khúc

Kết cấu gió & năng lượng

Bán kính gió mạnh: 150 (nm) / 280 (km)

Đường kính vùng bão: 120 (nm) / 220 (km)

ACE: 7.0121 ×10⁴ kt²

PDI: 4.8402 ×10⁶ kt³

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

ACE & PDI được tính từ gió 1 phút, quy đổi từ gió 10 phút (JMA) qua một hệ số. Mặc định là 1.14 (WMO). Bạn có thể đặt lại hệ số trong khoảng 1.05–1.30, và/hoặc thêm các khoảng cấp gió Beaufort dùng hệ số riêng. Cài đặt được lưu trong trình duyệt và áp dụng cho mọi cơn bão cho tới khi bạn thay đổi hoặc đưa về mặc định.

Hệ số mặc định

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Mức năng lượng: Trung bình

Cơn bão đã tích luỹ 7.0121 ×10⁴ kt² năng lượng (ACE) — ở mức trung bình của một cơn bão nhiệt đới.

Xếp thứ 19/29 về năng lượng trong mùa bão 1990.
Chiếm 2% tổng năng lượng của cả 29 cơn bão trong mùa.
Mạnh gấp 0.6 lần ACE trung bình mỗi cơn bão trong mùa (~11.86 ×10⁴ kt²).

PDI · Chỉ số phá hoại4.8402×10⁶ kt³

PDI đo tổng "sức tàn phá" tích luỹ theo lập phương của sức gió — càng cao thì tiềm năng gây thiệt hại của bão càng lớn.

ACE & PDI tính từ gió 1 phút (quy đổi từ gió 10 phút JMA ×1.14) tại các bản tin 00/06/12/18 UTC. Thứ hạng năng lượng được tính lại trực tiếp cho toàn bộ các cơn bão cùng mùa.

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

29.0°C Rất thuận lợi

Đánh giá nền nhiệt: Nền nhiệt biển rất cao (≥ 29°C), vượt xa ngưỡng 26.5°C — điều kiện lý tưởng cho đối lưu sâu và khả năng tăng cường nhanh.

27.7°CSST trung bình

30.2°CCao nhất

23.4°CThấp nhất

29.0°CTại điểm đạt đỉnh

69%Điểm ≥ 26.5°C

SST & sức gió tại từng mốc dọc đường đi tâm bão SST (°C) Ngưỡng 26,5°C Sức gió (km/h)

Chạm/bấm (hoặc rê chuột) vào từng cột để xem chi tiết SST & sức gió tại thời điểm đó. Cột xám = tâm bão trên đất liền / không có dữ liệu SST.

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	SST	So với 26.5°C	Sức gió
13:00 14/05/1990	6.50°N, 121.00°E	28.6°C	+2.1°C	KXĐ
19:00 14/05/1990	7.50°N, 120.00°E	29.7°C	+3.2°C	KXĐ
01:00 15/05/1990	8.00°N, 119.00°E	30.1°C	+3.6°C	KXĐ
07:00 15/05/1990	9.00°N, 118.00°E	Trên đất liền	—	KXĐ
13:00 15/05/1990	9.50°N, 117.00°E	30.0°C	+3.5°C	KXĐ
19:00 15/05/1990	10.20°N, 116.10°E	29.5°C	+3.0°C	74 km/h
01:00 16/05/1990	10.80°N, 115.30°E	29.1°C	+2.6°C	83 km/h
07:00 16/05/1990	11.30°N, 114.40°E	30.2°C	+3.7°C	93 km/h
13:00 16/05/1990	12.20°N, 113.50°E	30.0°C	+3.5°C	102 km/h
19:00 16/05/1990	13.10°N, 112.80°E	30.1°C	+3.6°C	111 km/h
01:00 17/05/1990	13.90°N, 112.50°E	30.2°C	+3.7°C	111 km/h
07:00 17/05/1990	14.90°N, 112.40°E	29.1°C	+2.6°C	120 km/h
13:00 17/05/1990	16.00°N, 112.50°E	28.9°C	+2.4°C	120 km/h
19:00 17/05/1990	17.20°N, 112.70°E	29.0°C	+2.5°C	130 km/h
01:00 18/05/1990	18.30°N, 113.30°E	29.2°C	+2.7°C	130 km/h
07:00 18/05/1990	18.90°N, 114.10°E	28.6°C	+2.1°C	130 km/h
13:00 18/05/1990	20.00°N, 115.30°E	27.2°C	+0.7°C	120 km/h
19:00 18/05/1990	21.00°N, 116.70°E	25.5°C	-1.0°C	111 km/h
01:00 19/05/1990	21.80°N, 118.70°E	26.5°C	+0.0°C	102 km/h
07:00 19/05/1990	22.70°N, 119.90°E	27.3°C	+0.8°C	83 km/h
13:00 19/05/1990	24.60°N, 122.30°E	25.1°C	-1.4°C	74 km/h
19:00 19/05/1990	25.50°N, 123.50°E	24.3°C	-2.2°C	KXĐ
01:00 20/05/1990	26.00°N, 125.00°E	25.6°C	-0.9°C	KXĐ
07:00 20/05/1990	27.00°N, 126.00°E	25.7°C	-0.8°C	KXĐ
13:00 20/05/1990	28.00°N, 127.00°E	24.1°C	-2.4°C	KXĐ
19:00 20/05/1990	29.00°N, 129.00°E	23.4°C	-3.1°C	KXĐ
01:00 21/05/1990	30.00°N, 131.00°E	23.6°C	-2.9°C	KXĐ

Dọc hành trình, nhiệt độ bề mặt biển dao động 23.4–30.2°C (trung bình 27.7°C); 69% số điểm lấy mẫu nằm trên ngưỡng phát triển bão 26.5°C. Tại thời điểm đạt cường độ đỉnh, tâm bão nằm trên vùng biển ấm 29.0°C — hoàn toàn phù hợp và đủ năng lượng để bão đạt được phân loại Bão rất mạnh. Việc bão tăng cường nhanh trùng khớp với dải biển rất ấm (đỉnh SST tại 30.2°C) — nền nhiệt cao là một trong những yếu tố hỗ trợ pha tăng cường nhanh. Về cuối vòng đời, bão di chuyển sang vùng biển mát hơn (23.6°C so với 28.6°C lúc đầu) — nền nhiệt giảm dần là yếu tố góp phần khiến bão suy yếu.

Nguồn dữ liệu SST: NOAA OISST v2.1 (0.25°, dữ liệu ngày) · NOAA CoastWatch ERDDAP. Ngưỡng 26.5°C là điều kiện nhiệt tối thiểu để bão nhiệt đới hình thành và duy trì.

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

1,315 m Rất thuận lợi

Đánh giá kho nhiệt đại dương: Biển rất sâu (≥ 1000 m) — kho nhiệt đại dương khổng lồ, gần như không có phản hồi nước lạnh khi bão khuấy trộn, điều kiện lý tưởng để duy trì và tăng cường.

1,697 mĐộ sâu trung bình

4,351 mSâu nhất

27 mNông nhất

1,315 mTại điểm đạt đỉnh

95%Điểm ≥ 200 m

Đường phía trên là sức gió của bão; khối bên dưới là mặt cắt đáy biển; phần đất nâu nhô lên trên mặt biển là địa hình khi bão đã vào bờ. Chạm/bấm vào từng điểm để xem độ sâu (hoặc cao độ) & sức gió tại đó.

Đáy biển (tô theo độ sâu) Sức gió tâm bão Ranh giới biển sâu 200 m Nước nông ven bờ Địa hình đất liền (nhô trên mặt biển)

66 km/hGió TB khi ở biển sâu (≥ 200 m)

49 km/hGió TB khi ở nước nông (< 200 m)

▲ 323 mCao độ địa hình TB khi tâm bão trên đất liền (3 điểm)

▲ 673 mĐịa hình cao nhất tâm bão đi qua sau khi vào bờ

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ sâu / Cao độ	Phân loại	Sức gió
13:00 14/05/1990	6.50°N, 121.00°E	27 m	Biển nông	KXĐ
19:00 14/05/1990	7.50°N, 120.00°E	3,900 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
01:00 15/05/1990	8.00°N, 119.00°E	1,476 m	Biển sâu	KXĐ
07:00 15/05/1990	9.00°N, 118.00°E	▲ 51 m	Đồng bằng cao	KXĐ
13:00 15/05/1990	9.50°N, 117.00°E	2,056 m	Biển sâu	KXĐ
19:00 15/05/1990	10.20°N, 116.10°E	1,724 m	Biển sâu	74 km/h
01:00 16/05/1990	10.80°N, 115.30°E	2,254 m	Biển sâu	83 km/h
07:00 16/05/1990	11.30°N, 114.40°E	2,631 m	Biển sâu	93 km/h
13:00 16/05/1990	12.20°N, 113.50°E	4,342 m	Vực sâu đại dương	102 km/h
19:00 16/05/1990	13.10°N, 112.80°E	3,606 m	Vực sâu đại dương	111 km/h
01:00 17/05/1990	13.90°N, 112.50°E	2,169 m	Biển sâu	111 km/h
07:00 17/05/1990	14.90°N, 112.40°E	2,381 m	Biển sâu	120 km/h
13:00 17/05/1990	16.00°N, 112.50°E	413 m	Biển sâu vừa	120 km/h
19:00 17/05/1990	17.20°N, 112.70°E	1,315 m	Biển sâu	130 km/h
01:00 18/05/1990	18.30°N, 113.30°E	2,726 m	Biển sâu	130 km/h
07:00 18/05/1990	18.90°N, 114.10°E	1,360 m	Biển sâu	130 km/h
13:00 18/05/1990	20.00°N, 115.30°E	880 m	Biển sâu vừa	120 km/h
19:00 18/05/1990	21.00°N, 116.70°E	281 m	Biển sâu vừa	111 km/h
01:00 19/05/1990	21.80°N, 118.70°E	2,065 m	Biển sâu	102 km/h
07:00 19/05/1990	22.70°N, 119.90°E	227 m	Biển sâu vừa	83 km/h
13:00 19/05/1990	24.60°N, 122.30°E	190 m	Thềm lục địa	74 km/h
19:00 19/05/1990	25.50°N, 123.50°E	1,033 m	Biển sâu	KXĐ
01:00 20/05/1990	26.00°N, 125.00°E	1,647 m	Biển sâu	KXĐ
07:00 20/05/1990	27.00°N, 126.00°E	1,014 m	Biển sâu	KXĐ
13:00 20/05/1990	28.00°N, 127.00°E	1,092 m	Biển sâu	KXĐ
19:00 20/05/1990	29.00°N, 129.00°E	827 m	Biển sâu vừa	KXĐ
01:00 21/05/1990	30.00°N, 131.00°E	1,151 m	Biển sâu	KXĐ

Dọc hành trình, độ sâu đáy biển nơi tâm bão đi qua dao động 27–4,351 m (trung bình ~1,697 m); 95% số điểm lấy mẫu nằm trên vùng biển sâu ≥ 200 m. Độ sâu là chỉ dấu gián tiếp cho bề dày lớp nước ấm (nhiệt lượng đại dương khả dụng): biển càng sâu, nước lạnh tầng dưới càng khó bị khuấy lên làm mát mặt biển, nên bão càng được tiếp nhiệt bền bỉ. Khi đạt cường độ đỉnh, tâm bão nằm trên vùng biển rất sâu ~1,315 m — kho nhiệt gần như vô hạn so với nhu cầu của bão, hoàn toàn phù hợp để bão đạt và giữ phân loại Bão rất mạnh. Đối chiếu số liệu: sức gió trung bình khi bão ở vùng biển sâu (~66 km/h) cao hơn rõ rệt so với khi ở vùng nước nông (~49 km/h) — khớp với cơ chế biển sâu nuôi bão mạnh hơn. Pha tăng cường nhanh diễn ra chủ yếu trên nền biển sâu — bề dày lớp nước ấm lớn là một trong những điều kiện đại dương hỗ trợ cho việc bùng phát cường độ. Khi tâm bão đã đi vào bờ (3 điểm mẫu trên đất liền), phần này hiển thị CAO ĐỘ ĐỊA HÌNH thay cho độ sâu biển — địa hình cao trung bình ~323 m, nơi cao nhất ~673 m so với mực nước biển. Trên đất, bão mất hẳn nguồn cấp nhiệt ẩm từ đại dương và chịu thêm ma sát địa hình, nên suy yếu nhanh; địa hình càng cao (đồi núi) thì quá trình phá vỡ hoàn lưu càng mạnh.

Nguồn dữ liệu độ sâu & cao độ: GEBCO 2020 (lưới ~450 m) · Open Topo Data (GEBCO 2020 bao gồm cả địa hình đất liền). Giá trị âm = độ sâu đáy biển, dương = cao độ địa hình so với mực nước biển. Ngưỡng 200 m ≈ mép thềm lục địa — ranh giới giữa biển sâu (tiếp nhiệt tốt) và biển nông (dễ bị làm lạnh).

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

27.1 kJ/cm² Hạn chế

Đánh giá kho nhiệt đại dương: Lớp nước ấm mỏng, OHC thấp (10–30 kJ/cm²) (lớp 26°C dày ~41 m) — mặt biển dễ bị làm mát khi bão khuấy trộn, khó tăng cường mạnh.

37.7OHC trung bình (kJ/cm²)

125.6Cao nhất

0.0Thấp nhất

27.1Tại điểm đạt đỉnh

42%Điểm ≥ 50 kJ/cm²

41 mĐộ dày lớp ấm 26°C trung bình (D26)

107 mD26 dày nhất

Diễn biến nhiệt lượng đại dương dọc hành trình OHC (kJ/cm²) Ngưỡng RI ~50 Sức gió (km/h)

≥90 60–90 50–60 (RI) 30–50 10–30 <10

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	OHC	Lớp 26°C (D26)	Sức gió
13:00 14/05/1990	6.50°N, 121.00°E	125.6 kJ/cm²	107 m	KXĐ
19:00 14/05/1990	7.50°N, 120.00°E	95.8 kJ/cm²	87 m	KXĐ
01:00 15/05/1990	8.00°N, 119.00°E	60.8 kJ/cm²	62 m	KXĐ
07:00 15/05/1990	9.00°N, 118.00°E	—	—	KXĐ
13:00 15/05/1990	9.50°N, 117.00°E	60.1 kJ/cm²	55 m	KXĐ
19:00 15/05/1990	10.20°N, 116.10°E	68.7 kJ/cm²	63 m	74 km/h
01:00 16/05/1990	10.80°N, 115.30°E	78.3 kJ/cm²	69 m	83 km/h
07:00 16/05/1990	11.30°N, 114.40°E	78.2 kJ/cm²	69 m	93 km/h
13:00 16/05/1990	12.20°N, 113.50°E	72.7 kJ/cm²	67 m	102 km/h
19:00 16/05/1990	13.10°N, 112.80°E	73.8 kJ/cm²	73 m	111 km/h
01:00 17/05/1990	13.90°N, 112.50°E	69.7 kJ/cm²	74 m	111 km/h
07:00 17/05/1990	14.90°N, 112.40°E	59.7 kJ/cm²	72 m	120 km/h
13:00 17/05/1990	16.00°N, 112.50°E	38.5 kJ/cm²	57 m	120 km/h
19:00 17/05/1990	17.20°N, 112.70°E	27.1 kJ/cm²	41 m	130 km/h
01:00 18/05/1990	18.30°N, 113.30°E	28.0 kJ/cm²	41 m	130 km/h
07:00 18/05/1990	18.90°N, 114.10°E	22.6 kJ/cm²	38 m	130 km/h
13:00 18/05/1990	20.00°N, 115.30°E	10.2 kJ/cm²	29 m	120 km/h
19:00 18/05/1990	21.00°N, 116.70°E	2.9 kJ/cm²	18 m	111 km/h
01:00 19/05/1990	21.80°N, 118.70°E	1.9 kJ/cm²	12 m	102 km/h
07:00 19/05/1990	22.70°N, 119.90°E	0.0 kJ/cm²	0 m	83 km/h
13:00 19/05/1990	24.60°N, 122.30°E	3.9 kJ/cm²	18 m	74 km/h
19:00 19/05/1990	25.50°N, 123.50°E	2.9 kJ/cm²	20 m	KXĐ
01:00 20/05/1990	26.00°N, 125.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
07:00 20/05/1990	27.00°N, 126.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
13:00 20/05/1990	28.00°N, 127.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
19:00 20/05/1990	29.00°N, 129.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
01:00 21/05/1990	30.00°N, 131.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ

Dọc hành trình, nhiệt lượng đại dương (OHC, tương đối ngưỡng 26°C) dao động 0.0–125.6 kJ/cm² (trung bình 37.7 kJ/cm², độ sâu đẳng nhiệt 26°C trung bình ~41 m); 42% số điểm vượt ngưỡng thuận lợi tăng cường nhanh ~50 kJ/cm². OHC là thước đo TRỰC TIẾP hơn cả SST và độ sâu đáy biển: nó đo lượng nhiệt tích trong toàn bộ lớp nước ấm tới độ sâu đẳng nhiệt 26°C. Khi bão khuấy trộn làm nước lạnh tầng dưới trồi lên, OHC cao (lớp ấm dày) giúp mặt biển ít bị làm mát, nên bão được tiếp nhiệt bền bỉ. Đáng chú ý, khi đạt đỉnh OHC chỉ ~27.1 kJ/cm² (lớp 26°C mỏng ~41 m) — dưới ngưỡng RI ~50 kJ/cm²; cường độ đỉnh nhiều khả năng nhờ khí quyển thuận lợi hơn là kho nhiệt đại dương, và bão dễ suy yếu sau đó. Pha tăng cường nhanh trùng với dải biển giàu nhiệt (OHC đỉnh tới 125.6 kJ/cm²) — kho nhiệt đại dương dày là điều kiện đại dương cốt lõi hỗ trợ RI. Có điểm mặt biển rất ấm (SST ~28.8°C) nhưng OHC lại thấp (~27.1 kJ/cm²) — hiện tượng "ấm giả": lớp ấm mỏng, dễ bị khuấy trộn làm mát dù bề mặt nóng, nên SST một mình dễ gây đánh giá quá lạc quan. Kho nhiệt ở pha mạnh lên (~69.9 kJ/cm²) cao hơn rõ rệt pha suy yếu (~7.1 kJ/cm²) — nhất quán với việc bão suy yếu khi rời vùng biển giàu nhiệt.

Nguồn dữ liệu OHC: NOAA GODAS Ocean Reanalysis (thế nhiệt pottmp, 40 mực sâu) · NOAA PSL THREDDS (NCSS). Ngưỡng ~50 kJ/cm² (lớp 26°C dày ≥ 60 m) là mức kho nhiệt thuận lợi cho bão tăng cường nhanh.

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

0.36 m³/m³ Rất ẩm ướt tại điểm đạt đỉnh trên đất

Tiềm năng đại dương nâu: Đất rất ẩm (0,30–0,40 m³/m³) — nguồn ẩm bốc hơi lớn, đủ để nuôi dòng nhiệt tiềm ẩn duy trì đối lưu; tiềm năng đại dương nâu cao.

0.36Độ ẩm đất TB (m³/m³)

0.36Cao nhất

0.36Thấp nhất

0.36Tại điểm đạt đỉnh

100%Điểm đất rất ẩm ≥ 0,30

Hiệu ứng đại dương nâu (Brown Ocean Effect) là hiện tượng bão nhiệt đới duy trì hoặc mạnh thêm sau khi đổ bộ thay vì suy yếu như thường lệ. Thông thường vào bờ bão mất nguồn nhiệt-ẩm từ biển; nhưng nếu nền đất đủ ẩm ướt (m³/m³ cao — vừa mưa lớn, đầm lầy, đồng bằng ngập nước), bề mặt đất bốc hơi mạnh gần như mặt biển, cấp dòng nhiệt tiềm ẩn nuôi đối lưu và giữ cho hoàn lưu bão sống lâu hơn. Vì thế độ ẩm đất là yếu tố then chốt bổ sung cho SST/OHC (chỉ có trên biển) để đánh giá đầy đủ số phận của bão khi đã vào đất liền.

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ ẩm đất	Nhiệt độ đất	Sức gió
07:00 15/05/1990	9.00°N, 118.00°E	0.36 m³/m³ (Rất ẩm)	27.2°C	KXĐ

Độ ẩm đất tầng mặt (0–7 cm) tại các điểm tâm bão nằm trên đất liền dao động 0.36–0.36 m³/m³ (trung bình ~0.36 m³/m³); 100% số điểm đạt mức đất rất ẩm (≥ 0,30 m³/m³). Hiệu ứng "đại dương nâu" xảy ra khi đất đủ ẩm để bốc hơi mạnh như mặt biển, cấp dòng nhiệt-ẩm tiềm ẩn nuôi đối lưu — nhờ đó một số cơn bão vẫn duy trì hoặc mạnh thêm sau khi đổ bộ thay vì suy yếu ngay. Tại/gần thời điểm bão đạt cường độ đỉnh khi ở trên đất liền, độ ẩm đất ~0.36 m³/m³ (Rất ẩm ướt). Bão suy yếu dần trên đất liền (từ ~0 xuống ~0 km/h) — nền đất không đủ ẩm để bù nguồn nhiệt-ẩm đã mất khi rời biển. Nhiệt độ đất tầng mặt trung bình ~27.2°C — đất càng ấm thì bốc hơi càng thuận lợi cho hiệu ứng này.

Nguồn dữ liệu độ ẩm đất: Open-Meteo ERA5-Land (~9 km) — độ ẩm & nhiệt độ đất 0–7 cm. Chỉ tính tại các điểm tâm bão nằm trên đất liền. Ngưỡng đất rất ẩm ~0,30 m³/m³ là mức thuận lợi cho hiệu ứng đại dương nâu.

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Độ ẩm tầng trung (500–700 hPa)

75% Rất thuận lợi tại điểm bão đạt đỉnh

Tầng giữa khí quyển rất ẩm (≥ 70%) — nuôi dưỡng đối lưu sâu, hạn chế không khí khô xâm nhập vào lõi bão.

73%Trung bình 53–97%Dao động 84%Điểm ≥ 60%

Độ đứt gió thẳng đứng (200–850 hPa)

6.0m/s · Thuận lợi tại điểm bão đạt đỉnh

Đứt gió thấp (~10–15 hải lý/giờ) — cấu trúc lõi bão được bảo toàn tốt.

10.7TB (m/s) 1.8–23.9Dao động 58%Điểm < 20kt

Độ ẩm tầng trung (%) Độ đứt gió (m/s) Ngưỡng thuận lợi

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ ẩm tầng trung	Độ đứt gió	Sức gió
13:00 14/05/1990	6.50°N, 121.00°E	74%	7.5 m/s	KXĐ
01:00 15/05/1990	8.00°N, 119.00°E	64%	14.0 m/s	KXĐ
07:00 15/05/1990	9.00°N, 118.00°E	69%	1.8 m/s	KXĐ
19:00 15/05/1990	10.20°N, 116.10°E	70%	8.2 m/s	74 km/h
01:00 16/05/1990	10.80°N, 115.30°E	58%	5.7 m/s	83 km/h
13:00 16/05/1990	12.20°N, 113.50°E	54%	2.6 m/s	102 km/h
19:00 16/05/1990	13.10°N, 112.80°E	53%	6.0 m/s	111 km/h
07:00 17/05/1990	14.90°N, 112.40°E	60%	5.3 m/s	120 km/h
13:00 17/05/1990	16.00°N, 112.50°E	66%	3.9 m/s	120 km/h
19:00 17/05/1990	17.20°N, 112.70°E	75%	6.0 m/s	130 km/h
01:00 18/05/1990	18.30°N, 113.30°E	78%	5.1 m/s	130 km/h
07:00 18/05/1990	18.90°N, 114.10°E	89%	15.1 m/s	130 km/h
19:00 18/05/1990	21.00°N, 116.70°E	81%	6.4 m/s	111 km/h
01:00 19/05/1990	21.80°N, 118.70°E	93%	20.4 m/s	102 km/h
13:00 19/05/1990	24.60°N, 122.30°E	94%	23.9 m/s	74 km/h
19:00 19/05/1990	25.50°N, 123.50°E	97%	18.3 m/s	KXĐ
07:00 20/05/1990	27.00°N, 126.00°E	77%	19.5 m/s	KXĐ
13:00 20/05/1990	28.00°N, 127.00°E	71%	14.8 m/s	KXĐ
01:00 21/05/1990	30.00°N, 131.00°E	61%	19.5 m/s	KXĐ

Độ ẩm tầng trung khí quyển (trung bình 500–700 hPa) dao động 53–97% (trung bình 73%); 84% số điểm đạt mức ẩm thuận lợi (≥ 60%). Độ đứt gió thẳng đứng (200–850 hPa) dao động 1.8–23.9 m/s (trung bình 10.7 m/s ≈ 21 hải lý/giờ). Tại thời điểm bão đạt đỉnh, môi trường rất thuận lợi: tầng giữa đủ ẩm (75%) và đứt gió thấp (6.0 m/s) — cả hai yếu tố cùng hỗ trợ bão đạt cường độ cực đại. Pha tăng cường nhanh diễn ra trùng với cửa sổ môi trường thuận lợi (đứt gió xuống thấp và tầng giữa ẩm) — phù hợp với lý thuyết về tăng cường nhanh.

Nguồn dữ liệu: NOAA PSL · NCEP/NCAR Reanalysis 1 (2.5°, 4 obs synoptic/ngày) — RH tầng trung 500–700 hPa & đứt gió 200–850 hPa. Độ ẩm tầng trung ≥ 60% và độ đứt gió < 20 hải lý/giờ (~10 m/s) là các điều kiện thuận lợi cho bão. Độ đứt gió = độ lớn hiệu vector gió giữa 200 hPa và 850 hPa.

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Gió trung bình theo khối lượng lớp dẫn đường 850–200 hPa chính là "dòng chảy" lái cơn bão. So sánh vector dòng dẫn (xanh) với vector di chuyển thực của tâm bão (đỏ) suy từ hai điểm quỹ đạo liên tiếp cho biết bão có bám theo dòng môi trường hay không; phần lệch còn lại phản ánh beta-drift và các tác động khác.

Sai lệch góc trung bình

35°

Lệch vừa phải · lớn nhất 77°

Tốc độ dẫn đường vs thực

32 / 25 km/h

Dòng dẫn đủ mạnh để lái bão

Hướng dòng dẫn chủ đạo

bắc

phương vị ~12°

Vector dòng dẫn đường (850–200 hPa) Vector di chuyển thực của tâm bão Quỹ đạo bão

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Dòng dẫn đường	Di chuyển thực	Sai lệch góc
13:00 14/05/1990	6.50°N, 121.00°E	21.1 km/h · tây	26.1 km/h · tây bắc	38°
01:00 15/05/1990	8.00°N, 119.00°E	20.6 km/h · tây	26.1 km/h · tây bắc	47°
07:00 15/05/1990	9.00°N, 118.00°E	28.3 km/h · tây	20.5 km/h · tây bắc	26°
19:00 15/05/1990	10.20°N, 116.10°E	23.1 km/h · tây	18.3 km/h · tây bắc	36°
01:00 16/05/1990	10.80°N, 115.30°E	24.7 km/h · tây	18.8 km/h · tây bắc	35°
13:00 16/05/1990	12.20°N, 113.50°E	30.4 km/h · tây	20.9 km/h · tây bắc	62°
19:00 16/05/1990	13.10°N, 112.80°E	18.1 km/h · tây	15.8 km/h · bắc	77°
07:00 17/05/1990	14.90°N, 112.40°E	16.3 km/h · tây bắc	20.5 km/h · bắc	60°
13:00 17/05/1990	16.00°N, 112.50°E	15.5 km/h · tây bắc	22.5 km/h · bắc	61°
19:00 17/05/1990	17.20°N, 112.70°E	20.1 km/h · tây bắc	23.0 km/h · đông bắc	56°
01:00 18/05/1990	18.30°N, 113.30°E	11.0 km/h · bắc	17.9 km/h · đông bắc	32°
07:00 18/05/1990	18.90°N, 114.10°E	34.8 km/h · bắc	29.2 km/h · đông bắc	37°
19:00 18/05/1990	21.00°N, 116.70°E	42.9 km/h · đông bắc	37.6 km/h · đông bắc	37°
01:00 19/05/1990	21.80°N, 118.70°E	51.0 km/h · đông bắc	26.5 km/h · đông bắc	7°
13:00 19/05/1990	24.60°N, 122.30°E	55.4 km/h · đông bắc	26.2 km/h · đông bắc	16°
19:00 19/05/1990	25.50°N, 123.50°E	55.7 km/h · đông bắc	26.7 km/h · đông	17°
07:00 20/05/1990	27.00°N, 126.00°E	37.3 km/h · đông bắc	24.8 km/h · đông bắc	6°
13:00 20/05/1990	28.00°N, 127.00°E	48.9 km/h · đông bắc	37.5 km/h · đông bắc	2°
01:00 21/05/1990	30.00°N, 131.00°E	58.2 km/h · đông	37.2 km/h · đông bắc	13°

Dòng dẫn đường tầng cao (gió trung bình theo khối lượng lớp 850–200 hPa) dọc đường đi có tốc độ trung bình ~32 km/h, hướng chủ đạo về phía bắc. Bão di chuyển thực tế trung bình ~25 km/h; sai lệch góc trung bình giữa hướng dòng dẫn và hướng đi thực khoảng 35° (Lệch vừa phải), lớn nhất ~77°. Hướng di chuyển lệch vừa phải khỏi dòng dẫn — ngoài dòng môi trường, chuyển động của bão còn chịu tác động của beta-drift và tương tác với các hệ thống lân cận.

Nguồn dữ liệu: NOAA PSL · NCEP/NCAR Reanalysis 1 (gió u,v theo mực áp) — trung bình lớp dẫn đường 850–200 hPa. Hướng dòng dẫn = hướng gió trung bình lớp thổi về (0°=Bắc, 90°=Đông); hướng di chuyển suy từ 2 điểm quỹ đạo liên tiếp. Sai lệch nhỏ (ở Bắc bán cầu thường lệch về tây bắc) là biểu hiện của beta-drift.

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Quy mô vùng gió của bão — không chỉ gió mạnh đến đâu mà còn trải rộng bao xa — quyết định phạm vi và mức độ tàn phá. Mô phỏng bên dưới dựng theo số liệu bán kính gió lớn nhất trong best track JMA.

Gió mạnh (cấp 6+) Gió bão (cấp 10+) Mắt bão

Quy mô trung bìnhkích thước vùng gió ở mức phổ biến của một cơn bão nhiệt đới

Gió mạnh (cấp 6+)

278km bán kính

Đường kính ~556 km · trục lớn/nhỏ 278/278 km

Dải bán kính cả vòng đời: 93–278 km (TB ~207 km)

Gió bão (cấp 10+)

111km bán kính

Đường kính ~222 km · trục lớn/nhỏ 111/111 km

Dải bán kính cả vòng đời: 56–111 km (TB ~96 km) · 11 bản tin có lõi gió bão

Cấu trúc trường gió: gần đối xứng. Ghi nhận bán kính gió ở 16/27 mốc quan trắc.

Các điểm nổi bật khác về trường gió

Không chỉ tại thời điểm bán kính lớn nhất — dưới đây là những mốc đáng chú ý khác dọc đường đi, mỗi mốc phản ánh một đặc điểm riêng về cách trường gió của bão mở rộng, siết chặt hay lệch hướng theo từng pha.

Vùng gió mạnh cực đại

BK 278 km ĐK 556 km Gió tâm 120 km/h

Thời điểm trường gió cấp 6+ trải rộng nhất — phạm vi ảnh hưởng gió mạnh, gió giật lớn nhất trong toàn bộ vòng đời bão.

13:00 18/05/1990

Lõi gió bão cực đại

BK 111 km ĐK 222 km Gió tâm 130 km/h

Thời điểm vùng gió bão cấp 10+ — lõi nguy hiểm nhất bao quanh mắt bão — mở rộng lớn nhất.

19:00 17/05/1990

Bão "nở" nhanh nhất

BK 232 km ĐK 463 km Gió tâm 74 km/h

Vùng gió mạnh bung rộng thêm khoảng 93 km bán kính so với bản tin liền trước (~15 km bán kính/giờ) — hoàn lưu mở rộng nhanh, vùng nguy hiểm lan ra tứ phía.

13:00 19/05/1990

Giai đoạn bão siết chặt nhất

BK 148 km ĐK 296 km Gió tâm 102 km/h

Trường gió co gọn quanh mắt bão trong khi vẫn duy trì lõi gió bão — cấu trúc siết chặt kiểu này thường đi kèm mắt bão rõ nét và nguy cơ tăng cấp bùng phát.

01:00 19/05/1990

Vùng gió mạnh (cấp 6 trở lên) mở rộng lớn nhất tới bán kính khoảng 278 km (~150 hải lý, đường kính ~556 km) vào 13:00 18/05/1990 khi sức gió tâm bão ~120 km/h. Vùng gió bão rất mạnh (cấp 10 trở lên) đạt bán kính tối đa ~111 km (~60 hải lý) — đây là lõi nguy hiểm nhất bao quanh mắt bão. Xét về quy mô, bão được xếp vào nhóm "Quy mô trung bình": kích thước vùng gió ở mức phổ biến của một cơn bão nhiệt đới. Trường gió gần như đối xứng quanh tâm, cho thấy cấu trúc bão siết chặt, cân đối. Bán kính gió rộng đồng nghĩa diện tích mặt biển bị gió dồn lớn hơn (nguy cơ nước dâng do bão cao), đà gió dài tạo sóng lớn và sóng lừng lan xa, kèm dải mưa hoàn lưu gây gió giật và ngập lụt trên diện rộng ngay cả khi tâm bão còn ở xa. Bán kính vùng gió mạnh cũng là căn cứ để khoanh vùng nguy hiểm trên biển, xác định phạm vi sơ tán và ước tính khoảng thời gian an toàn còn lại trước khi gió mạnh ập tới. Xét riêng vùng gió bão rất mạnh (cấp 10+): ghi nhận ở 11 bản tin, bán kính dao động khoảng 56–111 km (trung bình ~96 km), cho thấy quy mô lõi nguy hiểm thay đổi theo từng pha của bão chứ không cố định.

Bán kính gió lấy theo giá trị lớn nhất trong vòng đời bão (nguồn: best track JMA). Vòng gió được vẽ lệch tâm theo trục lớn/nhỏ để phản ánh mức độ bất cân đối của trường gió thực tế.

Biểu đồ vòng đời cường độ

Sức gió (km/h)Áp suất (hPa)

Bản đồ đường đi & cường độ (tự dựng từ best track JMA · bấm vào từng mốc để xem chi tiết)

Ảnh mây vệ tinh NASA GIBS bão MARIAN — Ảnh mây vệ tinh NASA GIBS (đổi theo mốc thời gian đang chọn)

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Bão MARIAN (1990) được JMA ghi nhận theo dõi đầu tiên tại Biển Đông lúc 13:00 14/05/1990. Hệ thống chính thức mạnh lên thành bão (cấp 8) tại Biển Đông vào 19:00 15/05/1990. Bão đạt cường độ đỉnh gần Biển Đông với sức gió 130 km/h (~70 kt), phân loại Bão rất mạnh, áp suất tâm thấp nhất 965 hPa. Xét theo gió mạnh nhất, đây là cơn bão mạnh thứ 16/29 của mùa bão 1990. Bão được ghi nhận lần cuối tại ngoài khơi Tây Bắc Thái Bình Dương lúc 01:00 21/05/1990. Tổng quãng đường di chuyển khoảng 4013 km trong 6 ngày 12 giờ (tốc độ trung bình ~26 km/h). Tăng cường bùng nổ: sức gió tăng 55 kt trong ≤24 giờ (vượt xa ngưỡng RI 30 kt). Về điều kiện nền nhiệt biển: SST trung bình dọc đường đi ~27.7°C (Rất thuận lợi — ngưỡng phát triển bão là 26.5°C). Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung ~73% (Rất thuận lợi), đứt gió thẳng đứng ~10.7 m/s (Thuận lợi). Về độ sâu đáy biển: bão đi qua vùng biển sâu trung bình ~1,697 m (Rất thuận lợi cho việc tiếp nhiệt), tại điểm đạt đỉnh độ sâu ~1,315 m — biển càng sâu, lớp nước ấm càng dày và bão càng ít bị vệt nước lạnh làm suy yếu. Về nhiệt lượng đại dương (OHC): trung bình dọc đường đi ~37.7 kJ/cm² (Hạn chế — ngưỡng thuận lợi tăng cường nhanh ~50 kJ/cm²), tại điểm đạt đỉnh ~27.1 kJ/cm². OHC phản ánh bề dày lớp nước ấm tới độ sâu đẳng nhiệt 26°C — thước đo trực tiếp hơn cả SST và độ sâu đáy biển. Về hiệu ứng đại dương nâu: khi tâm bão ở trên đất liền, độ ẩm đất tầng mặt trung bình ~0.36 m³/m³ (Rất ẩm ướt — ngưỡng đất rất ẩm ~0,30 m³/m³). Về tương tác đất liền: tâm bão đổ bộ 2 lần, lần đầu tại Biển Đông với sức gió ~0 km/h (Vùng áp thấp); khi trở ra biển suy yếu còn ~0 km/h. Tổng thời gian tâm bão nằm trên đất liền khoảng 4.9 giờ.

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Khi hai cơn bão (xoáy thuận) tiến lại đủ gần nhau — thường trong khoảng ~1.400 km — chúng bắt đầu quay quanh một điểm chung nằm giữa hai tâm, gọi là khối tâm chung. Hiện tượng này được nhà khí tượng Nhật Bản Sakuhei Fujiwhara mô tả năm 1921 nên mang tên ông.

Ở Bắc bán cầu, hai xoáy quay quanh nhau theo chiều ngược kim đồng hồ, khiến quỹ đạo cả hai bị bẻ cong và hướng di chuyển thay đổi khó lường. Tùy vào khoảng cách và chênh lệch cường độ, tương tác có thể dẫn tới ba kết cục chính:

Xoay quanh nhau: hai cơn cùng quay quanh khối tâm chung như đang "khiêu vũ", quỹ đạo uốn cong nhưng vẫn giữ khoảng cách với nhau.
Hấp thụ (nuốt): cơn mạnh hơn hút lấy và nhập cơn yếu hơn vào làm một, hợp nhất thành một xoáy lớn duy nhất.
Đẩy xa nhau: sau khi quay được một đoạn, hai cơn tách ra và bị "văng" theo hai hướng ngược nhau, rời xa dần.

Vì vậy đây là yếu tố quan trọng khi dự báo đường đi của bão đôi.

Bên dưới là phân tích cụ thể mức độ tương tác giữa cơn bão này với từng cơn bão cùng thời kỳ, kèm mô phỏng chuyển động hai tâm bão.

Đang phân tích tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ…

Hình ảnh vệ tinh

Ảnh mây vệ tinh ghi nhận trong quá trình hoạt động

Vệ tinh

Không có hình ảnh vệ tinh cho cơn bão này.

STT	Tỉnh / Thành phố	Thời gian vào	Thời lượng lưu trú	Sức gió (km/h)	Cấp bão (ước tính)
1	Khánh Hòa	21:53 15/05/1990	6 giờ 53 phút đến 04:47 16/05/1990	78→89 km/h max 89 km/h	Cấp 9 Cấp 10
2	Đà Nẵng	13:05 17/05/1990	10 phút đến 13:15 17/05/1990	120 km/h max 120 km/h	Cấp 12

Menu Chính

MARIAN (1990)

Bán kính gió

Diễn biến: MARIAN (1990)

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

Mức độ mạnh trong năm

Tăng cường nhanh (RI)

Mức sụt áp tối đa

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Kết cấu gió & năng lượng

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Gió mạnh (cấp 6+)

Gió bão (cấp 10+)

Biểu đồ vòng đời cường độ

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

LƯU Ý QUAN TRỌNG

Danh sách tỉnh/thành mà tâm bão đi qua

Menu Chính

NGÔN NGỮ

Chọn vị trí xem thời tiết

MARIAN (1990)

Diễn biến: MARIAN (1990)

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

Mức độ mạnh trong năm

Tăng cường nhanh (RI)

Mức sụt áp tối đa

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Kết cấu gió & năng lượng

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Gió mạnh (cấp 6+)

Gió bão (cấp 10+)

Biểu đồ vòng đời cường độ

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

LƯU Ý QUAN TRỌNG

Danh sách tỉnh/thành mà tâm bão đi qua