Bạn đang xem cơn bão IRMA Nguồn: JMA

Trang này chỉ hiển thị dữ liệu của bão IRMA từ một nguồn duy nhất là đài JMA (Cơ quan Khí tượng Nhật Bản). Nếu bạn muốn xem và đối chiếu thêm dữ liệu từ các đài khác như JTWC, CMA, KMA, HKO... hãy chuyển sang phiên bản V4.

Xem bản V4

IRMA (1978)

Bão trước Bão sau

Hoạt động: 09/09/1978 - 16/09/1978

Gió lớn nhất: 120 km/h

Áp suất nhỏ nhất: 970 hPa

Trước Sau

Quay lại

Đang hiển thị:

Chỉ giữ tên bão đang chọn

Độ mờ bão khác: 65%

Bán kính gió

Cấp độ gió (Beaufort): Vùng áp thấp (< Cấp 6) Áp thấp nhiệt đới (Cấp 6-7) Bão (Cấp 8-9) Bão mạnh (Cấp 10-11) Bão rất mạnh (Cấp 12-15) Siêu bão (Cấp 16-17)

Diễn biến: IRMA (1978)

Nhật ký quan trắc · Mùa bão 1978

28 mốc

Thời gian	Tọa độ tâm	Áp suất	Sức gió	Gió giật	Phân loại	Bán kính gió (cấp 6+)
07:00 09/09/1978	17.0°N, 124.0°E	1008hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 09/09/1978	17.4°N, 123.4°E	1006hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 09/09/1978	17.9°N, 123.0°E	1006hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 10/09/1978	18.9°N, 122.0°E	1006hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 10/09/1978	19.9°N, 121.0°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 10/09/1978	20.4°N, 121.0°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 10/09/1978	21.0°N, 121.0°E	1002hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 11/09/1978	21.4°N, 121.3°E	1000hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 11/09/1978	22.0°N, 121.6°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 11/09/1978	22.5°N, 121.8°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 11/09/1978	23.4°N, 122.0°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 12/09/1978	24.2°N, 122.3°E	994hPa	83km/h Cấp 9	--	Bão
07:00 12/09/1978	25.0°N, 122.4°E	990hPa	93km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
13:00 12/09/1978	25.4°N, 123.0°E	990hPa	93km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
19:00 12/09/1978	25.8°N, 123.6°E	990hPa	102km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
01:00 13/09/1978	26.5°N, 123.6°E	980hPa	102km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
07:00 13/09/1978	27.2°N, 123.6°E	980hPa	102km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
13:00 13/09/1978	27.8°N, 123.6°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
19:00 13/09/1978	28.5°N, 123.8°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
01:00 14/09/1978	29.3°N, 124.5°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
07:00 14/09/1978	29.9°N, 125.0°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
13:00 14/09/1978	30.9°N, 125.3°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
19:00 14/09/1978	31.5°N, 126.2°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
01:00 15/09/1978	32.4°N, 127.3°E	970hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
07:00 15/09/1978	33.2°N, 128.8°E	970hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
13:00 15/09/1978	34.2°N, 130.5°E	975hPa	111km/h Cấp 11	--	Bão mạnh
19:00 15/09/1978	34.7°N, 133.0°E	992hPa	83km/h Cấp 9	--	Bão
01:00 16/09/1978	35.5°N, 135.2°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--

Để xem rõ thông tin bán kính vùng gió mạnh (từ cấp 6+), nhấn nút Xem tại cột Bán kính gió (cấp 6+) trong bảng diễn biến (track) bên phải.

Tổng quan khái quát toàn bộ cơn bão

Hành trình, cường độ đỉnh, xếp hạng trong năm & các đặc điểm bất thường — tổng hợp tự động từ chuỗi quan trắc JMA và các dũ liệu quốc tế khác

Khái quát

Hồ sơ khái quát cơn bão

IRMA · 1978

Số hiệu 197818 · Nguồn quan trắc: JMA (Cơ quan Khí tượng Nhật Bản)

Bão rất mạnh

Ghi nhận cuối: 17543 ngày trước (01:00 16/09/1978)

120 km/hGió đỉnh (~65 kt)Sức gió mạnh nhất bão đạt được trong cả vòng đời — càng cao thì bão càng dữ dội.

970 hPaÁp suất thấp nhấtÁp suất tại tâm bão; con số càng thấp thì bão càng mạnh.

2,877 kmQuãng đườngTổng chiều dài đường đi mà tâm bão đã vạch ra từ đầu đến cuối.

6 ngày 18 giờThời gian hoạt độngKhoảng thời gian từ lúc bão hình thành đến khi tan hẳn.

#15/30Mạnh nhất năm 1978Thứ hạng sức gió của bão so với mọi cơn bão trong cùng mùa.

Theo dõi đầu tiên Thành bão Đạt đỉnh Ghi nhận cuối Địa danh lấy từ BigDataCloud

Ghi nhận theo dõi đầu tiên

Biển Philippines (Tây Thái Bình Dương)

07:00 09/09/1978

17.00°N, 124.00°E

Vùng áp thấp 1008 hPa

Chính thức mạnh lên thành bão

Biển Philippines (Tây Thái Bình Dương)

01:00 12/09/1978

24.20°N, 122.30°E

Bão 83 km/h 994 hPa

Đạt cường độ đỉnh

Biển Hoa Đông

01:00 15/09/1978

32.40°N, 127.30°E

Bão rất mạnh 120 km/h 970 hPa

Ghi nhận cuối cùng

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

01:00 16/09/1978

35.50°N, 135.20°E

Vùng áp thấp 998 hPa

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

2Số lần đổ bộ

11.2 giờThời gian trên đất

~115 km/hGió mạnh nhất khi vào bờ (nội suy)

Trên đấtVị trí ghi nhận cuối

Chỉ tính là đổ bộ khi tâm bão nằm trên đất liền từ 5 phút trở lên; các lần chỉ quét qua đất dưới 5 phút được xem là không đáng kể và không đưa vào thống kê. Đã lược bỏ 1 lần chạm đất quá ngắn.

1Lần đổ bộ 1

Khi vào bờ

Biển Hoa Đông

10:13 15/09/1978

~115 km/h (~62 kt) · 973 hPa

Bão mạnh · 33.74, 129.72

9 phút

Khi trở ra biển

Biển Hoa Đông

10:23 15/09/1978

~115 km/h (~62 kt) · 973 hPa

Bão mạnh · 33.76, 129.76

Gió mạnh nhất khi trên đất: ~115 km/h (~62 kt) Sức gió gần như không đổi khi qua đất.

Mô phỏng lần đổ bộ #1 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

2Lần đổ bộ 2 · kết thúc trên đất liền

Khi vào bờ

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

14:00 15/09/1978

~106 km/h (~57 kt) · 978 hPa

Bão mạnh · 34.28, 130.92

11 giờ

Kết thúc

Suy yếu & tan trên đất liền

Tâm bão không trở lại biển sau khi đổ bộ.

Gió mạnh nhất khi trên đất: ~106 km/h (~57 kt)

Mô phỏng lần đổ bộ #2 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

Lưu ý quan trọng về sức gió: Mọi trị số sức gió ở phần này (ký hiệu dấu ~) đều là giá trị NỘI SUY giữa các điểm track — được ước lượng tại điểm bão vào/ra bờ nằm GIỮA hai bản tin quan trắc, KHÔNG phải số đo thực tế tại thời điểm đó. Khi bản tin gốc không có dữ liệu gió, hệ thống ghi KXĐ (không xác định) thay vì 0 km/h. Vị trí đổ bộ được xác định bằng cách nội suy đường đi tâm bão (~5 km/điểm) rồi đối chiếu dữ liệu đường bờ biển; địa danh điểm vào/ra lấy từ OpenStreetMap. Cường độ là của TÂM bão, hoàn lưu & mưa có thể ảnh hưởng đất liền sớm hơn.

Mức độ mạnh trong năm

#15 trên tổng 30 cơn bão mùa 1978
(xếp theo gió mạnh nhất)

Tăng cường nhanh (RI)

55kt/24h

Tăng cường bùng nổ: sức gió tăng 55 kt trong ≤24 giờ (vượt xa ngưỡng RI 30 kt). 19:00 11/09/1978 → 19:00 12/09/1978

Mức sụt áp tối đa

10hPa/6h

10hPa/12h

15hPa/24h

23hPa/48h

Sụt áp nhanh Giảm 15 hPa/24h — bão tăng cấp rõ rệt.

Sụt áp càng lớn trong thời gian ngắn cho thấy bão tăng cấp càng dữ dội. Mốc ~24 hPa/24h là ngưỡng "bom khí tượng" (bão bùng nổ cường độ).

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Có giai đoạn di chuyển rất nhanh (đạt 39 km/h).

17.8Tốc độ TB (km/h)

39.3Tốc độ tối đa (km/h)

1.23×Độ uốn khúc

Kết cấu gió & năng lượng

Bán kính gió mạnh: —

Đường kính vùng bão: —

ACE: 6.6927 ×10⁴ kt²

PDI: 4.3973 ×10⁶ kt³

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

ACE & PDI được tính từ gió 1 phút, quy đổi từ gió 10 phút (JMA) qua một hệ số. Mặc định là 1.14 (WMO). Bạn có thể đặt lại hệ số trong khoảng 1.05–1.30, và/hoặc thêm các khoảng cấp gió Beaufort dùng hệ số riêng. Cài đặt được lưu trong trình duyệt và áp dụng cho mọi cơn bão cho tới khi bạn thay đổi hoặc đưa về mặc định.

Hệ số mặc định

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Mức năng lượng: Trung bình

Cơn bão đã tích luỹ 6.6927 ×10⁴ kt² năng lượng (ACE) — ở mức trung bình của một cơn bão nhiệt đới.

Xếp thứ 14/30 về năng lượng trong mùa bão 1978.
Chiếm 2.3% tổng năng lượng của cả 30 cơn bão trong mùa.
Mạnh gấp 0.7 lần ACE trung bình mỗi cơn bão trong mùa (~9.64 ×10⁴ kt²).

PDI · Chỉ số phá hoại4.3973×10⁶ kt³

PDI đo tổng "sức tàn phá" tích luỹ theo lập phương của sức gió — càng cao thì tiềm năng gây thiệt hại của bão càng lớn.

ACE & PDI tính từ gió 1 phút (quy đổi từ gió 10 phút JMA ×1.14) tại các bản tin 00/06/12/18 UTC. Thứ hạng năng lượng được tính lại trực tiếp cho toàn bộ các cơn bão cùng mùa.

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Cơn bão xảy ra trước 09/1981 — nằm ngoài phạm vi bộ dữ liệu tái phân tích SST (NOAA OISST v2.1).

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

126 m Trung bình

Đánh giá kho nhiệt đại dương: Thềm lục địa (50–200 m) — lớp nước ấm mỏng hơn, dễ hình thành vệt nước lạnh làm hạn chế phần nào khả năng mạnh lên.

1,387 mĐộ sâu trung bình

5,021 mSâu nhất

54 mNông nhất

126 mTại điểm đạt đỉnh

55%Điểm ≥ 200 m

Đường phía trên là sức gió của bão; khối bên dưới là mặt cắt đáy biển; phần đất nâu nhô lên trên mặt biển là địa hình khi bão đã vào bờ. Chạm/bấm vào từng điểm để xem độ sâu (hoặc cao độ) & sức gió tại đó.

Đáy biển (tô theo độ sâu) Sức gió tâm bão Ranh giới biển sâu 200 m Nước nông ven bờ Địa hình đất liền (nhô trên mặt biển)

25 km/hGió TB khi ở biển sâu (≥ 200 m)

107 km/hGió TB khi ở nước nông (< 200 m)

▲ 557 mCao độ địa hình TB khi tâm bão trên đất liền (6 điểm)

▲ 1,161 mĐịa hình cao nhất tâm bão đi qua sau khi vào bờ

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ sâu / Cao độ	Phân loại	Sức gió
07:00 09/09/1978	17.00°N, 124.00°E	3,798 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
13:00 09/09/1978	17.40°N, 123.40°E	5,021 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
19:00 09/09/1978	17.90°N, 123.00°E	3,665 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
01:00 10/09/1978	18.90°N, 122.00°E	865 m	Biển sâu vừa	KXĐ
07:00 10/09/1978	19.90°N, 121.00°E	1,624 m	Biển sâu	KXĐ
13:00 10/09/1978	20.40°N, 121.00°E	2,104 m	Biển sâu	KXĐ
19:00 10/09/1978	21.00°N, 121.00°E	1,925 m	Biển sâu	KXĐ
01:00 11/09/1978	21.40°N, 121.30°E	2,303 m	Biển sâu	KXĐ
07:00 11/09/1978	22.00°N, 121.60°E	69 m	Thềm lục địa	KXĐ
13:00 11/09/1978	22.50°N, 121.80°E	4,359 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
19:00 11/09/1978	23.40°N, 122.00°E	4,797 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
01:00 12/09/1978	24.20°N, 122.30°E	1,745 m	Biển sâu	83 km/h
07:00 12/09/1978	25.00°N, 122.40°E	1,220 m	Biển sâu	93 km/h
13:00 12/09/1978	25.40°N, 123.00°E	1,332 m	Biển sâu	93 km/h
19:00 12/09/1978	25.80°N, 123.60°E	105 m	Thềm lục địa	102 km/h
01:00 13/09/1978	26.50°N, 123.60°E	144 m	Thềm lục địa	102 km/h
07:00 13/09/1978	27.20°N, 123.60°E	106 m	Thềm lục địa	102 km/h
13:00 13/09/1978	27.80°N, 123.60°E	95 m	Thềm lục địa	111 km/h
19:00 13/09/1978	28.50°N, 123.80°E	81 m	Thềm lục địa	111 km/h
01:00 14/09/1978	29.30°N, 124.50°E	77 m	Thềm lục địa	111 km/h
07:00 14/09/1978	29.90°N, 125.00°E	54 m	Thềm lục địa	111 km/h
13:00 14/09/1978	30.90°N, 125.30°E	63 m	Thềm lục địa	111 km/h
19:00 14/09/1978	31.50°N, 126.20°E	74 m	Thềm lục địa	111 km/h
01:00 15/09/1978	32.40°N, 127.30°E	126 m	Thềm lục địa	120 km/h
07:00 15/09/1978	33.20°N, 128.80°E	109 m	Thềm lục địa	120 km/h
13:00 15/09/1978	34.20°N, 130.50°E	98 m	Thềm lục địa	111 km/h
19:00 15/09/1978	34.70°N, 133.00°E	▲ 402 m	Đồi núi thấp	83 km/h
01:00 16/09/1978	35.50°N, 135.20°E	▲ 291 m	Trung du	KXĐ

Dọc hành trình, độ sâu đáy biển nơi tâm bão đi qua dao động 54–5,021 m (trung bình ~1,387 m); 55% số điểm lấy mẫu nằm trên vùng biển sâu ≥ 200 m. Độ sâu là chỉ dấu gián tiếp cho bề dày lớp nước ấm (nhiệt lượng đại dương khả dụng): biển càng sâu, nước lạnh tầng dưới càng khó bị khuấy lên làm mát mặt biển, nên bão càng được tiếp nhiệt bền bỉ. Đáng chú ý, khi đạt đỉnh tâm bão ở trên vùng biển tương đối nông ~126 m — kho nhiệt hạn chế; cường độ đỉnh nhiều khả năng nhờ nền nhiệt mặt biển ấm và khí quyển thuận lợi hơn là bề dày lớp nước ấm, và bão dễ suy yếu nhanh sau đó. Thú vị là ở cơn bão này, sức gió khi qua vùng nước nông (~107 km/h) lại nhỉnh hơn vùng sâu (~25 km/h) — cho thấy giai đoạn nước nông trùng với lúc bão đã mạnh sẵn, và các yếu tố khác (nền nhiệt, đứt gió) đang chi phối nhiều hơn độ sâu. Về cuối vòng đời, tâm bão đi vào vùng biển nông dần (từ ~3,798 m xuống ~98 m) khi tiến gần bờ — độ sâu giảm khiến khuấy trộn dễ đưa nước lạnh lên mặt, cộng ma sát đáy, góp phần làm bão suy yếu. Khi tâm bão đã đi vào bờ (6 điểm mẫu trên đất liền), phần này hiển thị CAO ĐỘ ĐỊA HÌNH thay cho độ sâu biển — địa hình cao trung bình ~557 m, nơi cao nhất ~1,161 m so với mực nước biển. Trên đất, bão mất hẳn nguồn cấp nhiệt ẩm từ đại dương và chịu thêm ma sát địa hình, nên suy yếu nhanh; địa hình càng cao (đồi núi) thì quá trình phá vỡ hoàn lưu càng mạnh.

Nguồn dữ liệu độ sâu & cao độ: GEBCO 2020 (lưới ~450 m) · Open Topo Data (GEBCO 2020 bao gồm cả địa hình đất liền). Giá trị âm = độ sâu đáy biển, dương = cao độ địa hình so với mực nước biển. Ngưỡng 200 m ≈ mép thềm lục địa — ranh giới giữa biển sâu (tiếp nhiệt tốt) và biển nông (dễ bị làm lạnh).

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Cơn bão xảy ra trước 1980 — nằm ngoài phạm vi bộ dữ liệu tái phân tích đại dương NOAA GODAS.

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

0.42 m³/m³ Bão hòa nước tại điểm đạt đỉnh trên đất

Tiềm năng đại dương nâu: Đất gần như bão hòa nước (≥ 0,40 m³/m³) — bề mặt bốc hơi mạnh gần như mặt biển, cấp dòng nhiệt-ẩm tiềm ẩn dồi dào; điều kiện lý tưởng cho hiệu ứng đại dương nâu giúp bão duy trì, thậm chí mạnh thêm sau khi đổ bộ.

0.44Độ ẩm đất TB (m³/m³)

0.45Cao nhất

0.42Thấp nhất

0.42Tại điểm đạt đỉnh

100%Điểm đất rất ẩm ≥ 0,30

Hiệu ứng đại dương nâu (Brown Ocean Effect) là hiện tượng bão nhiệt đới duy trì hoặc mạnh thêm sau khi đổ bộ thay vì suy yếu như thường lệ. Thông thường vào bờ bão mất nguồn nhiệt-ẩm từ biển; nhưng nếu nền đất đủ ẩm ướt (m³/m³ cao — vừa mưa lớn, đầm lầy, đồng bằng ngập nước), bề mặt đất bốc hơi mạnh gần như mặt biển, cấp dòng nhiệt tiềm ẩn nuôi đối lưu và giữ cho hoàn lưu bão sống lâu hơn. Vì thế độ ẩm đất là yếu tố then chốt bổ sung cho SST/OHC (chỉ có trên biển) để đánh giá đầy đủ số phận của bão khi đã vào đất liền.

Độ ẩm đất & sức gió tại từng mốc bão trên đất liền Độ ẩm đất (m³/m³) Ngưỡng 0,30 Sức gió (km/h)

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ ẩm đất	Nhiệt độ đất	Sức gió
19:00 15/09/1978	34.70°N, 133.00°E	0.42 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	21.9°C	83 km/h
01:00 16/09/1978	35.50°N, 135.20°E	0.45 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	21.8°C	KXĐ

Độ ẩm đất tầng mặt (0–7 cm) tại các điểm tâm bão nằm trên đất liền dao động 0.42–0.45 m³/m³ (trung bình ~0.44 m³/m³); 100% số điểm đạt mức đất rất ẩm (≥ 0,30 m³/m³). Hiệu ứng "đại dương nâu" xảy ra khi đất đủ ẩm để bốc hơi mạnh như mặt biển, cấp dòng nhiệt-ẩm tiềm ẩn nuôi đối lưu — nhờ đó một số cơn bão vẫn duy trì hoặc mạnh thêm sau khi đổ bộ thay vì suy yếu ngay. Tại/gần thời điểm bão đạt cường độ đỉnh khi ở trên đất liền, độ ẩm đất ~0.42 m³/m³ (Bão hòa nước). Bão suy yếu dần trên đất liền (từ ~83 xuống ~0 km/h) — nền đất không đủ ẩm để bù nguồn nhiệt-ẩm đã mất khi rời biển. Nhiệt độ đất tầng mặt trung bình ~21.9°C — đất càng ấm thì bốc hơi càng thuận lợi cho hiệu ứng này.

Nguồn dữ liệu độ ẩm đất: Open-Meteo ERA5-Land (~9 km) — độ ẩm & nhiệt độ đất 0–7 cm. Chỉ tính tại các điểm tâm bão nằm trên đất liền. Ngưỡng đất rất ẩm ~0,30 m³/m³ là mức thuận lợi cho hiệu ứng đại dương nâu.

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Độ ẩm tầng trung (500–700 hPa)

92% Rất thuận lợi tại điểm bão đạt đỉnh

Tầng giữa khí quyển rất ẩm (≥ 70%) — nuôi dưỡng đối lưu sâu, hạn chế không khí khô xâm nhập vào lõi bão.

86%Trung bình 66–98%Dao động 100%Điểm ≥ 60%

Độ đứt gió thẳng đứng (200–850 hPa)

14.7m/s · Bất lợi tại điểm bão đạt đỉnh

Đứt gió cao (~20–30 hải lý/giờ) — làm nghiêng và xé lệch lõi bão, cản trở đối lưu, thường khiến bão suy yếu.

12.6TB (m/s) 2.8–24.2Dao động 26%Điểm < 20kt

Độ ẩm tầng trung (%) Độ đứt gió (m/s) Ngưỡng thuận lợi

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ ẩm tầng trung	Độ đứt gió	Sức gió
07:00 09/09/1978	17.00°N, 124.00°E	69%	16.8 m/s	KXĐ
19:00 09/09/1978	17.90°N, 123.00°E	66%	16.7 m/s	KXĐ
01:00 10/09/1978	18.90°N, 122.00°E	68%	10.9 m/s	KXĐ
13:00 10/09/1978	20.40°N, 121.00°E	72%	2.8 m/s	KXĐ
19:00 10/09/1978	21.00°N, 121.00°E	81%	3.8 m/s	KXĐ
07:00 11/09/1978	22.00°N, 121.60°E	90%	13.5 m/s	KXĐ
19:00 11/09/1978	23.40°N, 122.00°E	98%	13.2 m/s	KXĐ
01:00 12/09/1978	24.20°N, 122.30°E	90%	14.1 m/s	83 km/h
13:00 12/09/1978	25.40°N, 123.00°E	88%	6.3 m/s	93 km/h
19:00 12/09/1978	25.80°N, 123.60°E	92%	6.6 m/s	102 km/h
07:00 13/09/1978	27.20°N, 123.60°E	89%	17.6 m/s	102 km/h
13:00 13/09/1978	27.80°N, 123.60°E	92%	10.5 m/s	111 km/h
01:00 14/09/1978	29.30°N, 124.50°E	97%	13.8 m/s	111 km/h
13:00 14/09/1978	30.90°N, 125.30°E	86%	8.4 m/s	111 km/h
19:00 14/09/1978	31.50°N, 126.20°E	88%	18.8 m/s	111 km/h
01:00 15/09/1978	32.40°N, 127.30°E	92%	14.7 m/s	120 km/h
07:00 15/09/1978	33.20°N, 128.80°E	93%	12.6 m/s	120 km/h
13:00 15/09/1978	34.20°N, 130.50°E	94%	24.2 m/s	111 km/h
01:00 16/09/1978	35.50°N, 135.20°E	93%	14.1 m/s	KXĐ

Độ ẩm tầng trung khí quyển (trung bình 500–700 hPa) dao động 66–98% (trung bình 86%); 100% số điểm đạt mức ẩm thuận lợi (≥ 60%). Độ đứt gió thẳng đứng (200–850 hPa) dao động 2.8–24.2 m/s (trung bình 12.6 m/s ≈ 25 hải lý/giờ). Khi đạt đỉnh, đứt gió ở mức cao (14.7 m/s) dù tầng giữa còn ẩm — độ đứt gió là yếu tố kìm hãm chính đối với cơn bão này. Pha tăng cường nhanh diễn ra trùng với cửa sổ môi trường thuận lợi (đứt gió xuống thấp và tầng giữa ẩm) — phù hợp với lý thuyết về tăng cường nhanh.

Nguồn dữ liệu: NOAA PSL · NCEP/NCAR Reanalysis 1 (2.5°, 4 obs synoptic/ngày) — RH tầng trung 500–700 hPa & đứt gió 200–850 hPa. Độ ẩm tầng trung ≥ 60% và độ đứt gió < 20 hải lý/giờ (~10 m/s) là các điều kiện thuận lợi cho bão. Độ đứt gió = độ lớn hiệu vector gió giữa 200 hPa và 850 hPa.

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Gió trung bình theo khối lượng lớp dẫn đường 850–200 hPa chính là "dòng chảy" lái cơn bão. So sánh vector dòng dẫn (xanh) với vector di chuyển thực của tâm bão (đỏ) suy từ hai điểm quỹ đạo liên tiếp cho biết bão có bám theo dòng môi trường hay không; phần lệch còn lại phản ánh beta-drift và các tác động khác.

Sai lệch góc trung bình

36°

Lệch vừa phải · lớn nhất 118°

Tốc độ dẫn đường vs thực

22 / 19 km/h

Dòng dẫn đủ mạnh để lái bão

Hướng dòng dẫn chủ đạo

bắc

phương vị ~7°

Vector dòng dẫn đường (850–200 hPa) Vector di chuyển thực của tâm bão Quỹ đạo bão

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Dòng dẫn đường	Di chuyển thực	Sai lệch góc
07:00 09/09/1978	17.00°N, 124.00°E	25.1 km/h · tây	13.0 km/h · tây bắc	30°
19:00 09/09/1978	17.90°N, 123.00°E	17.0 km/h · tây	25.5 km/h · tây bắc	35°
01:00 10/09/1978	18.90°N, 122.00°E	30.8 km/h · tây	25.5 km/h · tây bắc	37°
13:00 10/09/1978	20.40°N, 121.00°E	15.4 km/h · tây	11.1 km/h · bắc	100°
19:00 10/09/1978	21.00°N, 121.00°E	2.8 km/h · tây	9.0 km/h · đông bắc	118°
07:00 11/09/1978	22.00°N, 121.60°E	23.3 km/h · bắc	9.9 km/h · bắc	15°
19:00 11/09/1978	23.40°N, 122.00°E	23.6 km/h · đông bắc	15.7 km/h · bắc	8°
01:00 12/09/1978	24.20°N, 122.30°E	15.6 km/h · tây bắc	14.9 km/h · bắc	30°
13:00 12/09/1978	25.40°N, 123.00°E	6.6 km/h · đông bắc	12.5 km/h · đông bắc	13°
19:00 12/09/1978	25.80°N, 123.60°E	14.8 km/h · đông bắc	13.0 km/h · bắc	50°
07:00 13/09/1978	27.20°N, 123.60°E	9.2 km/h · tây bắc	11.1 km/h · bắc	27°
13:00 13/09/1978	27.80°N, 123.60°E	15.1 km/h · tây bắc	13.4 km/h · bắc	46°
01:00 14/09/1978	29.30°N, 124.50°E	23.6 km/h · bắc	13.7 km/h · đông bắc	33°
13:00 14/09/1978	30.90°N, 125.30°E	18.6 km/h · bắc	18.1 km/h · đông bắc	39°
19:00 14/09/1978	31.50°N, 126.20°E	24.6 km/h · đông bắc	24.0 km/h · đông bắc	9°
01:00 15/09/1978	32.40°N, 127.30°E	29.1 km/h · đông bắc	27.7 km/h · đông bắc	25°
07:00 15/09/1978	33.20°N, 128.80°E	40.2 km/h · đông bắc	32.1 km/h · đông bắc	25°
13:00 15/09/1978	34.20°N, 130.50°E	42.7 km/h · đông bắc	39.3 km/h · đông	38°
01:00 16/09/1978	35.50°N, 135.20°E	41.2 km/h · đông bắc	36.5 km/h · đông bắc	12°

Dòng dẫn đường tầng cao (gió trung bình theo khối lượng lớp 850–200 hPa) dọc đường đi có tốc độ trung bình ~22 km/h, hướng chủ đạo về phía bắc. Bão di chuyển thực tế trung bình ~19 km/h; sai lệch góc trung bình giữa hướng dòng dẫn và hướng đi thực khoảng 36° (Lệch vừa phải), lớn nhất ~118°. Hướng di chuyển lệch vừa phải khỏi dòng dẫn — ngoài dòng môi trường, chuyển động của bão còn chịu tác động của beta-drift và tương tác với các hệ thống lân cận. Bão có lần đổi hướng mạnh (~53° quanh 19:00 12/09/1978) trong khi dòng dẫn gần như KHÔNG đổi (~10°) — chuyển hướng này nghiêng về nguyên nhân beta-drift/tương tác hơn là do dòng dẫn.

Nguồn dữ liệu: NOAA PSL · NCEP/NCAR Reanalysis 1 (gió u,v theo mực áp) — trung bình lớp dẫn đường 850–200 hPa. Hướng dòng dẫn = hướng gió trung bình lớp thổi về (0°=Bắc, 90°=Đông); hướng di chuyển suy từ 2 điểm quỹ đạo liên tiếp. Sai lệch nhỏ (ở Bắc bán cầu thường lệch về tây bắc) là biểu hiện của beta-drift.

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Quy mô vùng gió của bão — không chỉ gió mạnh đến đâu mà còn trải rộng bao xa — quyết định phạm vi và mức độ tàn phá. Mô phỏng bên dưới dựng theo số liệu bán kính gió lớn nhất trong best track JMA.

Gió mạnh (cấp 6+) Gió bão (cấp 10+) Mắt bão

Quy mô trung bìnhkích thước vùng gió ở mức phổ biến của một cơn bão nhiệt đới

Gió mạnh (cấp 6+)

269km bán kính

Đường kính ~537 km · trục lớn/nhỏ 296/241 km · phình về Đông Nam

Dải bán kính cả vòng đời: 111–269 km (TB ~227 km)

Gió bão (cấp 10+)

111km bán kính

Đường kính ~222 km · trục lớn/nhỏ 111/111 km

Dải bán kính cả vòng đời: 56–111 km (TB ~82 km) · 12 bản tin có lõi gió bão

Cấu trúc trường gió: hơi bất cân đối. Ghi nhận bán kính gió ở 16/28 mốc quan trắc.

Các điểm nổi bật khác về trường gió

Không chỉ tại thời điểm bán kính lớn nhất — dưới đây là những mốc đáng chú ý khác dọc đường đi, mỗi mốc phản ánh một đặc điểm riêng về cách trường gió của bão mở rộng, siết chặt hay lệch hướng theo từng pha.

Vùng gió mạnh cực đại

BK 269 km ĐK 537 km Gió tâm 120 km/h Lệch 1.23× về Đông Nam

Thời điểm trường gió cấp 6+ trải rộng nhất — phạm vi ảnh hưởng gió mạnh, gió giật lớn nhất trong toàn bộ vòng đời bão.

01:00 15/09/1978

Lõi gió bão cực đại

BK 111 km ĐK 222 km Gió tâm 120 km/h

Thời điểm vùng gió bão cấp 10+ — lõi nguy hiểm nhất bao quanh mắt bão — mở rộng lớn nhất.

01:00 15/09/1978

Trường gió lệch nhất

BK 213 km ĐK 426 km Gió tâm 111 km/h Lệch 1.3× về Đông Nam

Thời điểm trường gió mất cân đối rõ rệt nhất — "nửa nguy hiểm" dồn mạnh về phía Đông Nam, khiến khu vực đó chịu gió và sóng nặng hơn hẳn nửa còn lại.

13:00 15/09/1978

Vùng gió mạnh (cấp 6 trở lên) mở rộng lớn nhất tới bán kính khoảng 269 km (~145 hải lý, đường kính ~537 km) vào 01:00 15/09/1978 khi sức gió tâm bão ~120 km/h. Vùng gió bão rất mạnh (cấp 10 trở lên) đạt bán kính tối đa ~111 km (~60 hải lý) — đây là lõi nguy hiểm nhất bao quanh mắt bão. Xét về quy mô, bão được xếp vào nhóm "Quy mô trung bình": kích thước vùng gió ở mức phổ biến của một cơn bão nhiệt đới. Trường gió hơi bất cân đối (tỉ lệ trục lớn/trục nhỏ ~1.23), phình rộng nhất về phía Đông Nam — thường do cộng hưởng giữa tốc độ di chuyển của bão với hoàn lưu, khiến "nửa nguy hiểm" của bão dồn lệch về hướng này. Bán kính gió rộng đồng nghĩa diện tích mặt biển bị gió dồn lớn hơn (nguy cơ nước dâng do bão cao), đà gió dài tạo sóng lớn và sóng lừng lan xa, kèm dải mưa hoàn lưu gây gió giật và ngập lụt trên diện rộng ngay cả khi tâm bão còn ở xa. Bán kính vùng gió mạnh cũng là căn cứ để khoanh vùng nguy hiểm trên biển, xác định phạm vi sơ tán và ước tính khoảng thời gian an toàn còn lại trước khi gió mạnh ập tới. Xét riêng vùng gió bão rất mạnh (cấp 10+): ghi nhận ở 12 bản tin, bán kính dao động khoảng 56–111 km (trung bình ~82 km), cho thấy quy mô lõi nguy hiểm thay đổi theo từng pha của bão chứ không cố định.

Bán kính gió lấy theo giá trị lớn nhất trong vòng đời bão (nguồn: best track JMA). Vòng gió được vẽ lệch tâm theo trục lớn/nhỏ để phản ánh mức độ bất cân đối của trường gió thực tế.

Biểu đồ vòng đời cường độ

Sức gió (km/h)Áp suất (hPa)

Bản đồ đường đi & cường độ (tự dựng từ best track JMA · bấm vào từng mốc để xem chi tiết)

Ảnh mây vệ tinh NASA GIBS bão IRMA — Ảnh mây vệ tinh NASA GIBS (đổi theo mốc thời gian đang chọn)

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Bão IRMA (1978) được JMA ghi nhận theo dõi đầu tiên tại Biển Philippines (Tây Thái Bình Dương) lúc 07:00 09/09/1978. Hệ thống chính thức mạnh lên thành bão (cấp 8) tại Biển Philippines (Tây Thái Bình Dương) vào 01:00 12/09/1978. Bão đạt cường độ đỉnh gần Biển Hoa Đông với sức gió 120 km/h (~65 kt), phân loại Bão rất mạnh, áp suất tâm thấp nhất 970 hPa. Xét theo gió mạnh nhất, đây là cơn bão mạnh thứ 15/30 của mùa bão 1978. Bão được ghi nhận lần cuối tại vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương lúc 01:00 16/09/1978. Tổng quãng đường di chuyển khoảng 2877 km trong 6 ngày 18 giờ (tốc độ trung bình ~18 km/h). Tăng cường bùng nổ: sức gió tăng 55 kt trong ≤24 giờ (vượt xa ngưỡng RI 30 kt). Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung ~86% (Rất thuận lợi), đứt gió thẳng đứng ~12.6 m/s (Bất lợi). Về độ sâu đáy biển: bão đi qua vùng biển sâu trung bình ~1,387 m (Trung bình cho việc tiếp nhiệt), tại điểm đạt đỉnh độ sâu ~126 m — biển càng sâu, lớp nước ấm càng dày và bão càng ít bị vệt nước lạnh làm suy yếu. Về hiệu ứng đại dương nâu: khi tâm bão ở trên đất liền, độ ẩm đất tầng mặt trung bình ~0.44 m³/m³ (Bão hòa nước — ngưỡng đất rất ẩm ~0,30 m³/m³). Về tương tác đất liền: tâm bão đổ bộ 2 lần, lần đầu tại Biển Hoa Đông với sức gió ~115 km/h (Bão mạnh); khi trở ra biển suy yếu còn ~115 km/h. Tổng thời gian tâm bão nằm trên đất liền khoảng 11.2 giờ. (Đã bỏ qua 1 lần tâm bão chỉ quét qua đất dưới 5 phút — không tính là đổ bộ.)

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Khi hai cơn bão (xoáy thuận) tiến lại đủ gần nhau — thường trong khoảng ~1.400 km — chúng bắt đầu quay quanh một điểm chung nằm giữa hai tâm, gọi là khối tâm chung. Hiện tượng này được nhà khí tượng Nhật Bản Sakuhei Fujiwhara mô tả năm 1921 nên mang tên ông.

Ở Bắc bán cầu, hai xoáy quay quanh nhau theo chiều ngược kim đồng hồ, khiến quỹ đạo cả hai bị bẻ cong và hướng di chuyển thay đổi khó lường. Tùy vào khoảng cách và chênh lệch cường độ, tương tác có thể dẫn tới ba kết cục chính:

Xoay quanh nhau: hai cơn cùng quay quanh khối tâm chung như đang "khiêu vũ", quỹ đạo uốn cong nhưng vẫn giữ khoảng cách với nhau.
Hấp thụ (nuốt): cơn mạnh hơn hút lấy và nhập cơn yếu hơn vào làm một, hợp nhất thành một xoáy lớn duy nhất.
Đẩy xa nhau: sau khi quay được một đoạn, hai cơn tách ra và bị "văng" theo hai hướng ngược nhau, rời xa dần.

Vì vậy đây là yếu tố quan trọng khi dự báo đường đi của bão đôi.

Bên dưới là phân tích cụ thể mức độ tương tác giữa cơn bão này với từng cơn bão cùng thời kỳ, kèm mô phỏng chuyển động hai tâm bão.

Đang phân tích tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ…

Hình ảnh vệ tinh

Ảnh mây vệ tinh ghi nhận trong quá trình hoạt động

Vệ tinh

Không có hình ảnh vệ tinh cho cơn bão này.

Menu Chính

IRMA (1978)

Bán kính gió

Diễn biến: IRMA (1978)

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

Mức độ mạnh trong năm

Tăng cường nhanh (RI)

Mức sụt áp tối đa

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Kết cấu gió & năng lượng

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Gió mạnh (cấp 6+)

Gió bão (cấp 10+)

Biểu đồ vòng đời cường độ

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Tâm bão không đi qua bất kỳ tỉnh/thành nào của Việt Nam

Menu Chính

NGÔN NGỮ

Chọn vị trí xem thời tiết

IRMA (1978)

Diễn biến: IRMA (1978)

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

Mức độ mạnh trong năm

Tăng cường nhanh (RI)

Mức sụt áp tối đa

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Kết cấu gió & năng lượng

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Gió mạnh (cấp 6+)

Gió bão (cấp 10+)

Biểu đồ vòng đời cường độ

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Tâm bão không đi qua bất kỳ tỉnh/thành nào của Việt Nam