Bạn đang xem cơn bão ELSIE Nguồn: JMA

Trang này chỉ hiển thị dữ liệu của bão ELSIE từ một nguồn duy nhất là đài JMA (Cơ quan Khí tượng Nhật Bản). Nếu bạn muốn xem và đối chiếu thêm dữ liệu từ các đài khác như JTWC, CMA, KMA, HKO... hãy chuyển sang phiên bản V4.

Xem bản V4

ELSIE (1981)

Bão trước Bão sau

Hoạt động: 24/09/1981 - 07/10/1981

Gió lớn nhất: 222 km/h

Áp suất nhỏ nhất: 895 hPa

Trước Sau

Quay lại

Đang hiển thị:

Chỉ giữ tên bão đang chọn

Độ mờ bão khác: 65%

Bán kính gió

Cấp độ gió (Beaufort): Vùng áp thấp (< Cấp 6) Áp thấp nhiệt đới (Cấp 6-7) Bão (Cấp 8-9) Bão mạnh (Cấp 10-11) Bão rất mạnh (Cấp 12-15) Siêu bão (Cấp 16-17)

Diễn biến: ELSIE (1981)

Nhật ký quan trắc · Mùa bão 1981

53 mốc

Thời gian	Tọa độ tâm	Áp suất	Sức gió	Gió giật	Phân loại	Bán kính gió (cấp 6+)
01:00 24/09/1981	10.0°N, 147.0°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 24/09/1981	10.2°N, 146.6°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 24/09/1981	10.5°N, 146.0°E	1004hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 24/09/1981	10.8°N, 145.3°E	1000hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 25/09/1981	11.1°N, 144.7°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 25/09/1981	11.5°N, 144.0°E	996hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 25/09/1981	11.8°N, 143.1°E	990hPa	74km/h Cấp 8	--	Bão
19:00 25/09/1981	12.1°N, 142.2°E	985hPa	93km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
01:00 26/09/1981	12.3°N, 141.4°E	980hPa	93km/h Cấp 10	--	Bão mạnh
07:00 26/09/1981	12.5°N, 140.4°E	970hPa	130km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
13:00 26/09/1981	13.0°N, 139.3°E	965hPa	130km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
19:00 26/09/1981	13.3°N, 138.3°E	955hPa	139km/h Cấp 13	--	Bão rất mạnh
01:00 27/09/1981	13.6°N, 137.6°E	940hPa	148km/h Cấp 13	--	Bão rất mạnh
07:00 27/09/1981	14.0°N, 137.0°E	925hPa	185km/h Cấp 16	--	Siêu bão
13:00 27/09/1981	14.7°N, 136.9°E	905hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
19:00 27/09/1981	15.3°N, 136.5°E	900hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
01:00 28/09/1981	16.1°N, 135.7°E	895hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
07:00 28/09/1981	16.7°N, 135.3°E	895hPa	222km/h Cấp 17	--	Siêu bão
13:00 28/09/1981	17.1°N, 135.0°E	895hPa	222km/h Cấp 17	--	Siêu bão
19:00 28/09/1981	17.8°N, 134.6°E	895hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
01:00 29/09/1981	18.6°N, 134.3°E	895hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
07:00 29/09/1981	19.7°N, 133.7°E	895hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
13:00 29/09/1981	20.5°N, 133.2°E	895hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
19:00 29/09/1981	21.4°N, 132.6°E	905hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
01:00 30/09/1981	22.3°N, 132.1°E	910hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
07:00 30/09/1981	23.3°N, 132.0°E	915hPa	204km/h Cấp 17	--	Siêu bão
13:00 30/09/1981	24.4°N, 131.7°E	920hPa	185km/h Cấp 16	--	Siêu bão
19:00 30/09/1981	25.5°N, 132.0°E	925hPa	167km/h Cấp 15	--	Bão rất mạnh
01:00 01/10/1981	26.7°N, 132.7°E	930hPa	167km/h Cấp 15	--	Bão rất mạnh
07:00 01/10/1981	27.6°N, 133.6°E	940hPa	167km/h Cấp 15	--	Bão rất mạnh
13:00 01/10/1981	28.8°N, 135.3°E	940hPa	167km/h Cấp 15	--	Bão rất mạnh
19:00 01/10/1981	30.2°N, 137.3°E	940hPa	167km/h Cấp 15	--	Bão rất mạnh
01:00 02/10/1981	31.7°N, 139.9°E	940hPa	167km/h Cấp 15	--	Bão rất mạnh
07:00 02/10/1981	33.4°N, 143.8°E	950hPa	130km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
13:00 02/10/1981	35.5°N, 148.5°E	950hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
19:00 02/10/1981	38.5°N, 152.5°E	950hPa	120km/h Cấp 12	--	Bão rất mạnh
01:00 03/10/1981	42.0°N, 155.0°E	950hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 03/10/1981	46.0°N, 155.0°E	946hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 03/10/1981	47.5°N, 154.0°E	940hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 03/10/1981	48.0°N, 155.0°E	940hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 04/10/1981	49.0°N, 155.5°E	940hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 04/10/1981	50.0°N, 155.5°E	946hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 04/10/1981	50.5°N, 156.0°E	952hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 04/10/1981	51.3°N, 157.0°E	964hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 05/10/1981	52.5°N, 157.0°E	976hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 05/10/1981	53.5°N, 157.0°E	980hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 05/10/1981	54.5°N, 156.5°E	984hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 05/10/1981	56.0°N, 155.0°E	988hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 06/10/1981	56.2°N, 154.5°E	992hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
07:00 06/10/1981	56.5°N, 154.0°E	994hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
13:00 06/10/1981	56.6°N, 153.5°E	996hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
19:00 06/10/1981	56.3°N, 153.0°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--
01:00 07/10/1981	56.0°N, 153.0°E	998hPa	K.xác định	--	Chưa rõ	--

Để xem rõ thông tin bán kính vùng gió mạnh (từ cấp 6+), nhấn nút Xem tại cột Bán kính gió (cấp 6+) trong bảng diễn biến (track) bên phải.

Tổng quan khái quát toàn bộ cơn bão

Hành trình, cường độ đỉnh, xếp hạng trong năm & các đặc điểm bất thường — tổng hợp tự động từ chuỗi quan trắc JMA và các dũ liệu quốc tế khác

Khái quát

Hồ sơ khái quát cơn bão

ELSIE · 1981

Số hiệu 198122 · Nguồn quan trắc: JMA (Cơ quan Khí tượng Nhật Bản)

Siêu bão

Ghi nhận cuối: 16471 ngày trước (01:00 07/10/1981)

222 km/hGió đỉnh (~120 kt)Sức gió mạnh nhất bão đạt được trong cả vòng đời — càng cao thì bão càng dữ dội.

895 hPaÁp suất thấp nhấtÁp suất tại tâm bão; con số càng thấp thì bão càng mạnh.

7,369 kmQuãng đườngTổng chiều dài đường đi mà tâm bão đã vạch ra từ đầu đến cuối.

13 ngày 0 giờThời gian hoạt độngKhoảng thời gian từ lúc bão hình thành đến khi tan hẳn.

#1/29Mạnh nhất năm 1981Thứ hạng sức gió của bão so với mọi cơn bão trong cùng mùa.

Theo dõi đầu tiên Thành bão Đạt đỉnh Ghi nhận cuối Địa danh lấy từ BigDataCloud

Ghi nhận theo dõi đầu tiên

vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương

01:00 24/09/1981

10.00°N, 147.00°E

Vùng áp thấp 1004 hPa

Chính thức mạnh lên thành bão

vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương

13:00 25/09/1981

11.80°N, 143.10°E

Bão 74 km/h 990 hPa

Đạt cường độ đỉnh

vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương

07:00 28/09/1981

16.70°N, 135.30°E

Siêu bão 222 km/h 895 hPa

Ghi nhận cuối cùng

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

01:00 07/10/1981

56.00°N, 153.00°E

Vùng áp thấp 998 hPa

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

3Số lần đổ bộ

28.3 giờThời gian trên đất

KXĐGió mạnh nhất khi vào bờ

Ngoài biểnVị trí ghi nhận cuối

Chỉ tính là đổ bộ khi tâm bão nằm trên đất liền từ 5 phút trở lên; các lần chỉ quét qua đất dưới 5 phút được xem là không đáng kể và không đưa vào thống kê.

1Lần đổ bộ 1

Khi vào bờ

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

09:34 04/10/1981

KXĐ · 949 hPa

Vùng áp thấp · 50.21, 155.71

3 giờ 57 phút

Khi trở ra biển

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

13:31 04/10/1981

KXĐ · 953 hPa

Vùng áp thấp · 50.57, 156.09

Gió mạnh nhất khi trên đất: KXĐ Không có dữ liệu để xác định biến thiên sức gió khi qua đất.

Mô phỏng lần đổ bộ #1 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

2Lần đổ bộ 2

Khi vào bờ

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

14:33 04/10/1981

KXĐ · 955 hPa

Vùng áp thấp · 50.71, 156.26

1 giờ 2 phút

Khi trở ra biển

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

15:36 04/10/1981

KXĐ · 957 hPa

Vùng áp thấp · 50.85, 156.43

Gió mạnh nhất khi trên đất: KXĐ Không có dữ liệu để xác định biến thiên sức gió khi qua đất.

Mô phỏng lần đổ bộ #2 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

3Lần đổ bộ 3

Khi vào bờ

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

17:26 04/10/1981

KXĐ · 961 hPa

Vùng áp thấp · 51.09, 156.74

23 giờ 15 phút

Khi trở ra biển

vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương

16:41 05/10/1981

KXĐ · 986 hPa

Vùng áp thấp · 55.42, 155.58

Gió mạnh nhất khi trên đất: KXĐ Không có dữ liệu để xác định biến thiên sức gió khi qua đất.

Mô phỏng lần đổ bộ #3 — hình đất liền dựng gần giống thực tế quanh khu vực đổ bộ (từ dữ liệu đường bờ biển), không phải ảnh vệ tinh thực.

Lưu ý quan trọng về sức gió: Mọi trị số sức gió ở phần này (ký hiệu dấu ~) đều là giá trị NỘI SUY giữa các điểm track — được ước lượng tại điểm bão vào/ra bờ nằm GIỮA hai bản tin quan trắc, KHÔNG phải số đo thực tế tại thời điểm đó. Khi bản tin gốc không có dữ liệu gió, hệ thống ghi KXĐ (không xác định) thay vì 0 km/h. Vị trí đổ bộ được xác định bằng cách nội suy đường đi tâm bão (~5 km/điểm) rồi đối chiếu dữ liệu đường bờ biển; địa danh điểm vào/ra lấy từ OpenStreetMap. Cường độ là của TÂM bão, hoàn lưu & mưa có thể ảnh hưởng đất liền sớm hơn.

Mức độ mạnh trong năm

#1 trên tổng 29 cơn bão mùa 1981
(xếp theo gió mạnh nhất)

Tăng cường nhanh (RI)

70kt/24h

Tăng cường bùng nổ: sức gió tăng 70 kt trong ≤24 giờ (vượt xa ngưỡng RI 30 kt). 07:00 25/09/1981 → 07:00 26/09/1981

Mức sụt áp tối đa

20hPa/6h

35hPa/12h

60hPa/24h

85hPa/48h

Sụt áp bùng nổ Áp suất tâm lao dốc 60 hPa/24h — mức "bom khí tượng", bão bùng nổ cường độ cực nhanh.

Sụt áp càng lớn trong thời gian ngắn cho thấy bão tăng cấp càng dữ dội. Mốc ~24 hPa/24h là ngưỡng "bom khí tượng" (bão bùng nổ cường độ).

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Có giai đoạn di chuyển rất nhanh (đạt 82 km/h).

23.6Tốc độ TB (km/h)

81.7Tốc độ tối đa (km/h)

1.43×Độ uốn khúc

Kết cấu gió & năng lượng

Bán kính gió mạnh: 400 (nm) / 750 (km)

Đường kính vùng bão: 300 (nm) / 560 (km)

ACE: 33.7706 ×10⁴ kt²

PDI: 38.3753 ×10⁶ kt³

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

ACE & PDI được tính từ gió 1 phút, quy đổi từ gió 10 phút (JMA) qua một hệ số. Mặc định là 1.14 (WMO). Bạn có thể đặt lại hệ số trong khoảng 1.05–1.30, và/hoặc thêm các khoảng cấp gió Beaufort dùng hệ số riêng. Cài đặt được lưu trong trình duyệt và áp dụng cho mọi cơn bão cho tới khi bạn thay đổi hoặc đưa về mặc định.

Hệ số mặc định

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Mức năng lượng: Rất cao

Cơn bão đã tích luỹ 33.7706 ×10⁴ kt² năng lượng (ACE) — năng lượng vượt trội — bão vừa mạnh vừa tồn tại rất lâu trên biển.

Xếp thứ 1/29 về năng lượng trong mùa bão 1981 — mạnh nhất mùa.
Chiếm 13.3% tổng năng lượng của cả 29 cơn bão trong mùa.
Mạnh gấp 3.9 lần ACE trung bình mỗi cơn bão trong mùa (~8.76 ×10⁴ kt²).

PDI · Chỉ số phá hoại38.3753×10⁶ kt³

PDI đo tổng "sức tàn phá" tích luỹ theo lập phương của sức gió — càng cao thì tiềm năng gây thiệt hại của bão càng lớn.

ACE & PDI tính từ gió 1 phút (quy đổi từ gió 10 phút JMA ×1.14) tại các bản tin 00/06/12/18 UTC. Thứ hạng năng lượng được tính lại trực tiếp cho toàn bộ các cơn bão cùng mùa.

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

28.6°C Thuận lợi cao

Đánh giá nền nhiệt: Biển ấm (28–29°C), trên ngưỡng 26.5°C khá nhiều — cung cấp đủ năng lượng để bão mạnh lên.

22.9°CSST trung bình

30.1°CCao nhất

5.3°CThấp nhất

28.6°CTại điểm đạt đỉnh

57%Điểm ≥ 26.5°C

SST & sức gió tại từng mốc dọc đường đi tâm bão SST (°C) Ngưỡng 26,5°C Sức gió (km/h)

Chạm/bấm (hoặc rê chuột) vào từng cột để xem chi tiết SST & sức gió tại thời điểm đó. Cột xám = tâm bão trên đất liền / không có dữ liệu SST.

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	SST	So với 26.5°C	Sức gió
01:00 24/09/1981	10.00°N, 147.00°E	28.7°C	+2.2°C	KXĐ
07:00 24/09/1981	10.20°N, 146.60°E	28.3°C	+1.8°C	KXĐ
13:00 24/09/1981	10.50°N, 146.00°E	—	Không có dữ liệu	KXĐ
19:00 24/09/1981	10.80°N, 145.30°E	29.6°C	+3.1°C	KXĐ
01:00 25/09/1981	11.10°N, 144.70°E	—	Không có dữ liệu	KXĐ
07:00 25/09/1981	11.50°N, 144.00°E	29.0°C	+2.5°C	KXĐ
13:00 25/09/1981	11.80°N, 143.10°E	28.2°C	+1.7°C	74 km/h
19:00 25/09/1981	12.10°N, 142.20°E	29.1°C	+2.6°C	93 km/h
01:00 26/09/1981	12.30°N, 141.40°E	30.1°C	+3.6°C	93 km/h
07:00 26/09/1981	12.50°N, 140.40°E	29.6°C	+3.1°C	130 km/h
13:00 26/09/1981	13.00°N, 139.30°E	29.1°C	+2.6°C	130 km/h
19:00 26/09/1981	13.30°N, 138.30°E	28.7°C	+2.2°C	139 km/h
01:00 27/09/1981	13.60°N, 137.60°E	28.5°C	+2.0°C	148 km/h
07:00 27/09/1981	14.00°N, 137.00°E	29.4°C	+2.9°C	185 km/h
13:00 27/09/1981	14.70°N, 136.90°E	29.8°C	+3.3°C	204 km/h
19:00 27/09/1981	15.30°N, 136.50°E	29.3°C	+2.8°C	204 km/h
01:00 28/09/1981	16.10°N, 135.70°E	28.7°C	+2.2°C	204 km/h
07:00 28/09/1981	16.70°N, 135.30°E	28.6°C	+2.1°C	222 km/h
13:00 28/09/1981	17.10°N, 135.00°E	28.5°C	+2.0°C	222 km/h
19:00 28/09/1981	17.80°N, 134.60°E	29.0°C	+2.5°C	204 km/h
01:00 29/09/1981	18.60°N, 134.30°E	29.1°C	+2.6°C	204 km/h
07:00 29/09/1981	19.70°N, 133.70°E	28.3°C	+1.8°C	204 km/h
13:00 29/09/1981	20.50°N, 133.20°E	29.3°C	+2.8°C	204 km/h
19:00 29/09/1981	21.40°N, 132.60°E	28.9°C	+2.4°C	204 km/h
01:00 30/09/1981	22.30°N, 132.10°E	29.4°C	+2.9°C	204 km/h
07:00 30/09/1981	23.30°N, 132.00°E	28.3°C	+1.8°C	204 km/h
13:00 30/09/1981	24.40°N, 131.70°E	27.6°C	+1.1°C	185 km/h
19:00 30/09/1981	25.50°N, 132.00°E	26.8°C	+0.3°C	167 km/h
01:00 01/10/1981	26.70°N, 132.70°E	26.3°C	-0.2°C	167 km/h
07:00 01/10/1981	27.60°N, 133.60°E	25.9°C	-0.6°C	167 km/h
13:00 01/10/1981	28.80°N, 135.30°E	26.3°C	-0.2°C	167 km/h
19:00 01/10/1981	30.20°N, 137.30°E	26.4°C	-0.1°C	167 km/h
01:00 02/10/1981	31.70°N, 139.90°E	25.6°C	-0.9°C	167 km/h
07:00 02/10/1981	33.40°N, 143.80°E	25.1°C	-1.4°C	130 km/h
13:00 02/10/1981	35.50°N, 148.50°E	23.6°C	-2.9°C	120 km/h
19:00 02/10/1981	38.50°N, 152.50°E	20.0°C	-6.5°C	120 km/h
01:00 03/10/1981	42.00°N, 155.00°E	17.2°C	-9.3°C	KXĐ
07:00 03/10/1981	46.00°N, 155.00°E	8.8°C	-17.7°C	KXĐ
13:00 03/10/1981	47.50°N, 154.00°E	8.1°C	-18.4°C	KXĐ
19:00 03/10/1981	48.00°N, 155.00°E	7.3°C	-19.2°C	KXĐ
01:00 04/10/1981	49.00°N, 155.50°E	8.4°C	-18.1°C	KXĐ
07:00 04/10/1981	50.00°N, 155.50°E	8.1°C	-18.4°C	KXĐ
13:00 04/10/1981	50.50°N, 156.00°E	Trên đất liền	—	KXĐ
19:00 04/10/1981	51.30°N, 157.00°E	Trên đất liền	—	KXĐ
01:00 05/10/1981	52.50°N, 157.00°E	Trên đất liền	—	KXĐ
07:00 05/10/1981	53.50°N, 157.00°E	Trên đất liền	—	KXĐ
13:00 05/10/1981	54.50°N, 156.50°E	Trên đất liền	—	KXĐ
19:00 05/10/1981	56.00°N, 155.00°E	9.9°C	-16.6°C	KXĐ
01:00 06/10/1981	56.20°N, 154.50°E	8.9°C	-17.6°C	KXĐ
07:00 06/10/1981	56.50°N, 154.00°E	8.1°C	-18.4°C	KXĐ
13:00 06/10/1981	56.60°N, 153.50°E	7.2°C	-19.3°C	KXĐ
19:00 06/10/1981	56.30°N, 153.00°E	5.3°C	-21.2°C	KXĐ
01:00 07/10/1981	56.00°N, 153.00°E	5.9°C	-20.6°C	KXĐ

Dọc hành trình, nhiệt độ bề mặt biển dao động 5.3–30.1°C (trung bình 22.9°C); 57% số điểm lấy mẫu nằm trên ngưỡng phát triển bão 26.5°C. Tại thời điểm đạt cường độ đỉnh, tâm bão nằm trên vùng biển ấm 28.6°C — hoàn toàn phù hợp và đủ năng lượng để bão đạt được phân loại Siêu bão. Việc bão tăng cường nhanh trùng khớp với dải biển rất ấm (đỉnh SST tại 30.1°C) — nền nhiệt cao là một trong những yếu tố hỗ trợ pha tăng cường nhanh. Về cuối vòng đời, bão di chuyển sang vùng biển mát hơn (5.9°C so với 28.7°C lúc đầu) — nền nhiệt giảm dần là yếu tố góp phần khiến bão suy yếu.

Nguồn dữ liệu SST: NOAA OISST v2.1 (0.25°, dữ liệu ngày) · NOAA CoastWatch ERDDAP. Ngưỡng 26.5°C là điều kiện nhiệt tối thiểu để bão nhiệt đới hình thành và duy trì.

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

5,035 m Rất thuận lợi

Đánh giá kho nhiệt đại dương: Biển rất sâu (≥ 1000 m) — kho nhiệt đại dương khổng lồ, gần như không có phản hồi nước lạnh khi bão khuấy trộn, điều kiện lý tưởng để duy trì và tăng cường.

4,006 mĐộ sâu trung bình

7,060 mSâu nhất

49 mNông nhất

5,035 mTại điểm đạt đỉnh

94%Điểm ≥ 200 m

Đường phía trên là sức gió của bão; khối bên dưới là mặt cắt đáy biển; phần đất nâu nhô lên trên mặt biển là địa hình khi bão đã vào bờ. Chạm/bấm vào từng điểm để xem độ sâu (hoặc cao độ) & sức gió tại đó.

Đáy biển (tô theo độ sâu) Sức gió tâm bão Ranh giới biển sâu 200 m Nước nông ven bờ Địa hình đất liền (nhô trên mặt biển)

112 km/hGió TB khi ở biển sâu (≥ 200 m)

0 km/hGió TB khi ở nước nông (< 200 m)

▲ 367 mCao độ địa hình TB khi tâm bão trên đất liền (5 điểm)

▲ 680 mĐịa hình cao nhất tâm bão đi qua sau khi vào bờ

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ sâu / Cao độ	Phân loại	Sức gió
01:00 24/09/1981	10.00°N, 147.00°E	4,913 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
07:00 24/09/1981	10.20°N, 146.60°E	5,098 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
13:00 24/09/1981	10.50°N, 146.00°E	5,197 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
19:00 24/09/1981	10.80°N, 145.30°E	4,177 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
01:00 25/09/1981	11.10°N, 144.70°E	3,958 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
07:00 25/09/1981	11.50°N, 144.00°E	7,060 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
13:00 25/09/1981	11.80°N, 143.10°E	3,923 m	Vực sâu đại dương	74 km/h
19:00 25/09/1981	12.10°N, 142.20°E	3,486 m	Vực sâu đại dương	93 km/h
01:00 26/09/1981	12.30°N, 141.40°E	5,378 m	Vực sâu đại dương	93 km/h
07:00 26/09/1981	12.50°N, 140.40°E	4,135 m	Vực sâu đại dương	130 km/h
13:00 26/09/1981	13.00°N, 139.30°E	4,318 m	Vực sâu đại dương	130 km/h
19:00 26/09/1981	13.30°N, 138.30°E	4,789 m	Vực sâu đại dương	139 km/h
01:00 27/09/1981	13.60°N, 137.60°E	5,231 m	Vực sâu đại dương	148 km/h
07:00 27/09/1981	14.00°N, 137.00°E	4,750 m	Vực sâu đại dương	185 km/h
13:00 27/09/1981	14.70°N, 136.90°E	5,011 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
19:00 27/09/1981	15.30°N, 136.50°E	5,141 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
01:00 28/09/1981	16.10°N, 135.70°E	5,024 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
07:00 28/09/1981	16.70°N, 135.30°E	5,035 m	Vực sâu đại dương	222 km/h
13:00 28/09/1981	17.10°N, 135.00°E	3,626 m	Vực sâu đại dương	222 km/h
19:00 28/09/1981	17.80°N, 134.60°E	5,316 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
01:00 29/09/1981	18.60°N, 134.30°E	5,958 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
07:00 29/09/1981	19.70°N, 133.70°E	5,932 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
13:00 29/09/1981	20.50°N, 133.20°E	6,011 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
19:00 29/09/1981	21.40°N, 132.60°E	5,416 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
01:00 30/09/1981	22.30°N, 132.10°E	5,725 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
07:00 30/09/1981	23.30°N, 132.00°E	5,498 m	Vực sâu đại dương	204 km/h
13:00 30/09/1981	24.40°N, 131.70°E	2,173 m	Biển sâu	185 km/h
19:00 30/09/1981	25.50°N, 132.00°E	2,860 m	Biển sâu	167 km/h
01:00 01/10/1981	26.70°N, 132.70°E	5,042 m	Vực sâu đại dương	167 km/h
07:00 01/10/1981	27.60°N, 133.60°E	4,781 m	Vực sâu đại dương	167 km/h
13:00 01/10/1981	28.80°N, 135.30°E	5,107 m	Vực sâu đại dương	167 km/h
19:00 01/10/1981	30.20°N, 137.30°E	4,317 m	Vực sâu đại dương	167 km/h
01:00 02/10/1981	31.70°N, 139.90°E	1,201 m	Biển sâu	167 km/h
07:00 02/10/1981	33.40°N, 143.80°E	5,651 m	Vực sâu đại dương	130 km/h
13:00 02/10/1981	35.50°N, 148.50°E	5,923 m	Vực sâu đại dương	120 km/h
19:00 02/10/1981	38.50°N, 152.50°E	5,790 m	Vực sâu đại dương	120 km/h
01:00 03/10/1981	42.00°N, 155.00°E	5,472 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
07:00 03/10/1981	46.00°N, 155.00°E	5,046 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
13:00 03/10/1981	47.50°N, 154.00°E	2,085 m	Biển sâu	KXĐ
19:00 03/10/1981	48.00°N, 155.00°E	3,123 m	Vực sâu đại dương	KXĐ
01:00 04/10/1981	49.00°N, 155.50°E	520 m	Biển sâu vừa	KXĐ
07:00 04/10/1981	50.00°N, 155.50°E	49 m	Biển nông	KXĐ
13:00 04/10/1981	50.50°N, 156.00°E	▲ 451 m	Đồi núi thấp	KXĐ
19:00 04/10/1981	51.30°N, 157.00°E	▲ 287 m	Trung du	KXĐ
01:00 05/10/1981	52.50°N, 157.00°E	▲ 261 m	Trung du	KXĐ
07:00 05/10/1981	53.50°N, 157.00°E	▲ 680 m	Đồi núi thấp	KXĐ
13:00 05/10/1981	54.50°N, 156.50°E	▲ 156 m	Trung du	KXĐ
19:00 05/10/1981	56.00°N, 155.00°E	72 m	Thềm lục địa	KXĐ
01:00 06/10/1981	56.20°N, 154.50°E	126 m	Thềm lục địa	KXĐ
07:00 06/10/1981	56.50°N, 154.00°E	585 m	Biển sâu vừa	KXĐ
13:00 06/10/1981	56.60°N, 153.50°E	939 m	Biển sâu vừa	KXĐ
19:00 06/10/1981	56.30°N, 153.00°E	657 m	Biển sâu vừa	KXĐ
01:00 07/10/1981	56.00°N, 153.00°E	682 m	Biển sâu vừa	KXĐ

Dọc hành trình, độ sâu đáy biển nơi tâm bão đi qua dao động 49–7,060 m (trung bình ~4,006 m); 94% số điểm lấy mẫu nằm trên vùng biển sâu ≥ 200 m. Độ sâu là chỉ dấu gián tiếp cho bề dày lớp nước ấm (nhiệt lượng đại dương khả dụng): biển càng sâu, nước lạnh tầng dưới càng khó bị khuấy lên làm mát mặt biển, nên bão càng được tiếp nhiệt bền bỉ. Khi đạt cường độ đỉnh, tâm bão nằm trên vùng biển rất sâu ~5,035 m — kho nhiệt gần như vô hạn so với nhu cầu của bão, hoàn toàn phù hợp để bão đạt và giữ phân loại Siêu bão. Đối chiếu số liệu: sức gió trung bình khi bão ở vùng biển sâu (~112 km/h) cao hơn rõ rệt so với khi ở vùng nước nông (~0 km/h) — khớp với cơ chế biển sâu nuôi bão mạnh hơn. Pha tăng cường nhanh diễn ra chủ yếu trên nền biển sâu — bề dày lớp nước ấm lớn là một trong những điều kiện đại dương hỗ trợ cho việc bùng phát cường độ. Khi tâm bão đã đi vào bờ (5 điểm mẫu trên đất liền), phần này hiển thị CAO ĐỘ ĐỊA HÌNH thay cho độ sâu biển — địa hình cao trung bình ~367 m, nơi cao nhất ~680 m so với mực nước biển. Trên đất, bão mất hẳn nguồn cấp nhiệt ẩm từ đại dương và chịu thêm ma sát địa hình, nên suy yếu nhanh; địa hình càng cao (đồi núi) thì quá trình phá vỡ hoàn lưu càng mạnh.

Nguồn dữ liệu độ sâu & cao độ: GEBCO 2020 (lưới ~450 m) · Open Topo Data (GEBCO 2020 bao gồm cả địa hình đất liền). Giá trị âm = độ sâu đáy biển, dương = cao độ địa hình so với mực nước biển. Ngưỡng 200 m ≈ mép thềm lục địa — ranh giới giữa biển sâu (tiếp nhiệt tốt) và biển nông (dễ bị làm lạnh).

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

89.1 kJ/cm² Rất thuận lợi

Đánh giá kho nhiệt đại dương: Kho nhiệt đại dương lớn (≥ 60 kJ/cm²) (lớp 26°C dày ~89 m) — trên ngưỡng RI ~50 kJ/cm², lớp nước ấm dày nuôi bão bền bỉ, rất thuận lợi cho việc bùng phát cường độ.

85.9OHC trung bình (kJ/cm²)

127.4Cao nhất

0.0Thấp nhất

89.1Tại điểm đạt đỉnh

73%Điểm ≥ 50 kJ/cm²

83 mĐộ dày lớp ấm 26°C trung bình (D26)

127 mD26 dày nhất

Diễn biến nhiệt lượng đại dương dọc hành trình OHC (kJ/cm²) Ngưỡng RI ~50 Sức gió (km/h)

≥90 60–90 50–60 (RI) 30–50 10–30 <10

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	OHC	Lớp 26°C (D26)	Sức gió
01:00 24/09/1981	10.00°N, 147.00°E	116.7 kJ/cm²	107 m	KXĐ
07:00 24/09/1981	10.20°N, 146.60°E	120.2 kJ/cm²	110 m	KXĐ
13:00 24/09/1981	10.50°N, 146.00°E	—	—	KXĐ
19:00 24/09/1981	10.80°N, 145.30°E	124.1 kJ/cm²	118 m	KXĐ
01:00 25/09/1981	11.10°N, 144.70°E	—	—	KXĐ
07:00 25/09/1981	11.50°N, 144.00°E	—	—	KXĐ
13:00 25/09/1981	11.80°N, 143.10°E	—	—	74 km/h
19:00 25/09/1981	12.10°N, 142.20°E	127.2 kJ/cm²	127 m	93 km/h
01:00 26/09/1981	12.30°N, 141.40°E	127.4 kJ/cm²	126 m	93 km/h
07:00 26/09/1981	12.50°N, 140.40°E	125.8 kJ/cm²	126 m	130 km/h
13:00 26/09/1981	13.00°N, 139.30°E	—	—	130 km/h
19:00 26/09/1981	13.30°N, 138.30°E	—	—	139 km/h
01:00 27/09/1981	13.60°N, 137.60°E	—	—	148 km/h
07:00 27/09/1981	14.00°N, 137.00°E	—	—	185 km/h
13:00 27/09/1981	14.70°N, 136.90°E	114.0 kJ/cm²	108 m	204 km/h
19:00 27/09/1981	15.30°N, 136.50°E	—	—	204 km/h
01:00 28/09/1981	16.10°N, 135.70°E	89.1 kJ/cm²	89 m	204 km/h
07:00 28/09/1981	16.70°N, 135.30°E	—	—	222 km/h
13:00 28/09/1981	17.10°N, 135.00°E	—	—	222 km/h
19:00 28/09/1981	17.80°N, 134.60°E	—	—	204 km/h
01:00 29/09/1981	18.60°N, 134.30°E	—	—	204 km/h
07:00 29/09/1981	19.70°N, 133.70°E	—	—	204 km/h
13:00 29/09/1981	20.50°N, 133.20°E	—	—	204 km/h
19:00 29/09/1981	21.40°N, 132.60°E	—	—	204 km/h
01:00 30/09/1981	22.30°N, 132.10°E	—	—	204 km/h
07:00 30/09/1981	23.30°N, 132.00°E	—	—	204 km/h
13:00 30/09/1981	24.40°N, 131.70°E	—	—	185 km/h
19:00 30/09/1981	25.50°N, 132.00°E	—	—	167 km/h
01:00 01/10/1981	26.70°N, 132.70°E	—	—	167 km/h
07:00 01/10/1981	27.60°N, 133.60°E	—	—	167 km/h
13:00 01/10/1981	28.80°N, 135.30°E	—	—	167 km/h
19:00 01/10/1981	30.20°N, 137.30°E	—	—	167 km/h
01:00 02/10/1981	31.70°N, 139.90°E	—	—	167 km/h
07:00 02/10/1981	33.40°N, 143.80°E	—	—	130 km/h
13:00 02/10/1981	35.50°N, 148.50°E	—	—	120 km/h
19:00 02/10/1981	38.50°N, 152.50°E	—	—	120 km/h
01:00 03/10/1981	42.00°N, 155.00°E	—	—	KXĐ
07:00 03/10/1981	46.00°N, 155.00°E	—	—	KXĐ
13:00 03/10/1981	47.50°N, 154.00°E	—	—	KXĐ
19:00 03/10/1981	48.00°N, 155.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
01:00 04/10/1981	49.00°N, 155.50°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
07:00 04/10/1981	50.00°N, 155.50°E	—	—	KXĐ
13:00 04/10/1981	50.50°N, 156.00°E	—	—	KXĐ
19:00 04/10/1981	51.30°N, 157.00°E	—	—	KXĐ
01:00 05/10/1981	52.50°N, 157.00°E	—	—	KXĐ
07:00 05/10/1981	53.50°N, 157.00°E	—	—	KXĐ
13:00 05/10/1981	54.50°N, 156.50°E	—	—	KXĐ
19:00 05/10/1981	56.00°N, 155.00°E	—	—	KXĐ
01:00 06/10/1981	56.20°N, 154.50°E	—	—	KXĐ
07:00 06/10/1981	56.50°N, 154.00°E	0.0 kJ/cm²	0 m	KXĐ
13:00 06/10/1981	56.60°N, 153.50°E	—	—	KXĐ
19:00 06/10/1981	56.30°N, 153.00°E	—	—	KXĐ
01:00 07/10/1981	56.00°N, 153.00°E	—	—	KXĐ

Dọc hành trình, nhiệt lượng đại dương (OHC, tương đối ngưỡng 26°C) dao động 0.0–127.4 kJ/cm² (trung bình 85.9 kJ/cm², độ sâu đẳng nhiệt 26°C trung bình ~83 m); 73% số điểm vượt ngưỡng thuận lợi tăng cường nhanh ~50 kJ/cm². OHC là thước đo TRỰC TIẾP hơn cả SST và độ sâu đáy biển: nó đo lượng nhiệt tích trong toàn bộ lớp nước ấm tới độ sâu đẳng nhiệt 26°C. Khi bão khuấy trộn làm nước lạnh tầng dưới trồi lên, OHC cao (lớp ấm dày) giúp mặt biển ít bị làm mát, nên bão được tiếp nhiệt bền bỉ. Tại thời điểm đạt cường độ đỉnh, OHC dưới tâm bão ~89.1 kJ/cm² (lớp 26°C dày ~89 m) — vượt ngưỡng thuận lợi RI, đủ kho nhiệt để bão đạt phân loại Siêu bão. Pha tăng cường nhanh trùng với dải biển giàu nhiệt (OHC đỉnh tới 127.4 kJ/cm²) — kho nhiệt đại dương dày là điều kiện đại dương cốt lõi hỗ trợ RI. Kho nhiệt ở pha mạnh lên (~118.1 kJ/cm²) cao hơn rõ rệt pha suy yếu (~0.0 kJ/cm²) — nhất quán với việc bão suy yếu khi rời vùng biển giàu nhiệt.

Nguồn dữ liệu OHC: NOAA GODAS Ocean Reanalysis (thế nhiệt pottmp, 40 mực sâu) · NOAA PSL THREDDS (NCSS). Ngưỡng ~50 kJ/cm² (lớp 26°C dày ≥ 60 m) là mức kho nhiệt thuận lợi cho bão tăng cường nhanh.

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

0.41 m³/m³ Bão hòa nước tại điểm đạt đỉnh trên đất

Tiềm năng đại dương nâu: Đất gần như bão hòa nước (≥ 0,40 m³/m³) — bề mặt bốc hơi mạnh gần như mặt biển, cấp dòng nhiệt-ẩm tiềm ẩn dồi dào; điều kiện lý tưởng cho hiệu ứng đại dương nâu giúp bão duy trì, thậm chí mạnh thêm sau khi đổ bộ.

0.42Độ ẩm đất TB (m³/m³)

0.43Cao nhất

0.41Thấp nhất

0.41Tại điểm đạt đỉnh

100%Điểm đất rất ẩm ≥ 0,30

Hiệu ứng đại dương nâu (Brown Ocean Effect) là hiện tượng bão nhiệt đới duy trì hoặc mạnh thêm sau khi đổ bộ thay vì suy yếu như thường lệ. Thông thường vào bờ bão mất nguồn nhiệt-ẩm từ biển; nhưng nếu nền đất đủ ẩm ướt (m³/m³ cao — vừa mưa lớn, đầm lầy, đồng bằng ngập nước), bề mặt đất bốc hơi mạnh gần như mặt biển, cấp dòng nhiệt tiềm ẩn nuôi đối lưu và giữ cho hoàn lưu bão sống lâu hơn. Vì thế độ ẩm đất là yếu tố then chốt bổ sung cho SST/OHC (chỉ có trên biển) để đánh giá đầy đủ số phận của bão khi đã vào đất liền.

Độ ẩm đất & sức gió tại từng mốc bão trên đất liền Độ ẩm đất (m³/m³) Ngưỡng 0,30 Sức gió (km/h)

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ ẩm đất	Nhiệt độ đất	Sức gió
13:00 04/10/1981	50.50°N, 156.00°E	0.41 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	6.6°C	KXĐ
19:00 04/10/1981	51.30°N, 157.00°E	0.41 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	7.5°C	KXĐ
01:00 05/10/1981	52.50°N, 157.00°E	0.42 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	7.3°C	KXĐ
07:00 05/10/1981	53.50°N, 157.00°E	0.43 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	5.0°C	KXĐ
13:00 05/10/1981	54.50°N, 156.50°E	0.41 m³/m³ (Đất bão hòa nước)	9.6°C	KXĐ

Độ ẩm đất tầng mặt (0–7 cm) tại các điểm tâm bão nằm trên đất liền dao động 0.41–0.43 m³/m³ (trung bình ~0.42 m³/m³); 100% số điểm đạt mức đất rất ẩm (≥ 0,30 m³/m³). Hiệu ứng "đại dương nâu" xảy ra khi đất đủ ẩm để bốc hơi mạnh như mặt biển, cấp dòng nhiệt-ẩm tiềm ẩn nuôi đối lưu — nhờ đó một số cơn bão vẫn duy trì hoặc mạnh thêm sau khi đổ bộ thay vì suy yếu ngay. Tại/gần thời điểm bão đạt cường độ đỉnh khi ở trên đất liền, độ ẩm đất ~0.41 m³/m³ (Bão hòa nước). Bão suy yếu dần trên đất liền (từ ~0 xuống ~0 km/h) — nền đất không đủ ẩm để bù nguồn nhiệt-ẩm đã mất khi rời biển. Nhiệt độ đất tầng mặt trung bình ~7.2°C — đất càng ấm thì bốc hơi càng thuận lợi cho hiệu ứng này.

Nguồn dữ liệu độ ẩm đất: Open-Meteo ERA5-Land (~9 km) — độ ẩm & nhiệt độ đất 0–7 cm. Chỉ tính tại các điểm tâm bão nằm trên đất liền. Ngưỡng đất rất ẩm ~0,30 m³/m³ là mức thuận lợi cho hiệu ứng đại dương nâu.

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Độ ẩm tầng trung (500–700 hPa)

86% Rất thuận lợi tại điểm bão đạt đỉnh

Tầng giữa khí quyển rất ẩm (≥ 70%) — nuôi dưỡng đối lưu sâu, hạn chế không khí khô xâm nhập vào lõi bão.

74%Trung bình 50–100%Dao động 81%Điểm ≥ 60%

Độ đứt gió thẳng đứng (200–850 hPa)

17.1m/s · Rất bất lợi tại điểm bão đạt đỉnh

Đứt gió rất cao (> 30 hải lý/giờ) — phá vỡ cấu trúc thẳng đứng của bão, gây suy yếu nhanh.

12.8TB (m/s) 4.0–45.9Dao động 50%Điểm < 20kt

Độ ẩm tầng trung (%) Độ đứt gió (m/s) Ngưỡng thuận lợi

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Độ ẩm tầng trung	Độ đứt gió	Sức gió
01:00 24/09/1981	10.00°N, 147.00°E	67%	4.0 m/s	KXĐ
19:00 24/09/1981	10.80°N, 145.30°E	72%	8.1 m/s	KXĐ
13:00 25/09/1981	11.80°N, 143.10°E	—	5.0 m/s	74 km/h
07:00 26/09/1981	12.50°N, 140.40°E	83%	9.7 m/s	130 km/h
01:00 27/09/1981	13.60°N, 137.60°E	—	—	148 km/h
19:00 27/09/1981	15.30°N, 136.50°E	—	—	204 km/h
07:00 28/09/1981	16.70°N, 135.30°E	86%	17.1 m/s	222 km/h
13:00 28/09/1981	17.10°N, 135.00°E	80%	—	222 km/h
07:00 29/09/1981	19.70°N, 133.70°E	53%	10.6 m/s	204 km/h
01:00 30/09/1981	22.30°N, 132.10°E	63%	4.1 m/s	204 km/h
01:00 01/10/1981	26.70°N, 132.70°E	53%	13.1 m/s	167 km/h
19:00 01/10/1981	30.20°N, 137.30°E	78%	11.6 m/s	167 km/h
13:00 02/10/1981	35.50°N, 148.50°E	76%	19.8 m/s	120 km/h
07:00 03/10/1981	46.00°N, 155.00°E	98%	45.9 m/s	KXĐ
01:00 04/10/1981	49.00°N, 155.50°E	50%	8.2 m/s	KXĐ
19:00 04/10/1981	51.30°N, 157.00°E	100%	9.4 m/s	KXĐ
13:00 05/10/1981	54.50°N, 156.50°E	78%	11.3 m/s	KXĐ
07:00 06/10/1981	56.50°N, 154.00°E	79%	17.7 m/s	KXĐ
01:00 07/10/1981	56.00°N, 153.00°E	71%	9.4 m/s	KXĐ

Độ ẩm tầng trung khí quyển (trung bình 500–700 hPa) dao động 50–100% (trung bình 74%); 81% số điểm đạt mức ẩm thuận lợi (≥ 60%). Độ đứt gió thẳng đứng (200–850 hPa) dao động 4.0–45.9 m/s (trung bình 12.8 m/s ≈ 25 hải lý/giờ). Khi đạt đỉnh, đứt gió ở mức cao (17.1 m/s) dù tầng giữa còn ẩm — độ đứt gió là yếu tố kìm hãm chính đối với cơn bão này. Pha tăng cường nhanh diễn ra trùng với cửa sổ môi trường thuận lợi (đứt gió xuống thấp và tầng giữa ẩm) — phù hợp với lý thuyết về tăng cường nhanh.

Nguồn dữ liệu: NOAA PSL · NCEP/NCAR Reanalysis 1 (2.5°, 4 obs synoptic/ngày) — RH tầng trung 500–700 hPa & đứt gió 200–850 hPa. Độ ẩm tầng trung ≥ 60% và độ đứt gió < 20 hải lý/giờ (~10 m/s) là các điều kiện thuận lợi cho bão. Độ đứt gió = độ lớn hiệu vector gió giữa 200 hPa và 850 hPa.

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Gió trung bình theo khối lượng lớp dẫn đường 850–200 hPa chính là "dòng chảy" lái cơn bão. So sánh vector dòng dẫn (xanh) với vector di chuyển thực của tâm bão (đỏ) suy từ hai điểm quỹ đạo liên tiếp cho biết bão có bám theo dòng môi trường hay không; phần lệch còn lại phản ánh beta-drift và các tác động khác.

Sai lệch góc trung bình

63°

Lệch lớn · lớn nhất 178°

Tốc độ dẫn đường vs thực

34 / 22 km/h

Dòng dẫn đủ mạnh để lái bão

Hướng dòng dẫn chủ đạo

tây bắc

phương vị ~336°

Vector dòng dẫn đường (850–200 hPa) Vector di chuyển thực của tâm bão Quỹ đạo bão

Thời điểm (giờ VN)	Tọa độ tâm bão	Dòng dẫn đường	Di chuyển thực	Sai lệch góc
01:00 24/09/1981	10.00°N, 147.00°E	18.0 km/h · bắc	8.2 km/h · tây bắc	46°
19:00 24/09/1981	10.80°N, 145.30°E	15.3 km/h · đông bắc	12.3 km/h · tây bắc	116°
13:00 25/09/1981	11.80°N, 143.10°E	32.4 km/h · tây	17.2 km/h · tây	10°
07:00 26/09/1981	12.50°N, 140.40°E	20.7 km/h · tây	21.9 km/h · tây bắc	11°
01:00 27/09/1981	13.60°N, 137.60°E	—	13.1 km/h · tây bắc	—
19:00 27/09/1981	15.30°N, 136.50°E	—	20.6 km/h · tây bắc	—
07:00 28/09/1981	16.70°N, 135.30°E	15.3 km/h · tây nam	9.1 km/h · tây bắc	90°
13:00 28/09/1981	17.10°N, 135.00°E	—	14.8 km/h · tây bắc	—
07:00 29/09/1981	19.70°N, 133.70°E	22.0 km/h · nam	17.2 km/h · tây bắc	130°
01:00 30/09/1981	22.30°N, 132.10°E	19.1 km/h · tây bắc	18.6 km/h · bắc	58°
01:00 01/10/1981	26.70°N, 132.70°E	29.5 km/h · tây bắc	22.3 km/h · đông bắc	91°
19:00 01/10/1981	30.20°N, 137.30°E	55.7 km/h · bắc	49.8 km/h · đông bắc	40°
13:00 02/10/1981	35.50°N, 148.50°E	98.8 km/h · đông bắc	81.2 km/h · đông bắc	2°
07:00 03/10/1981	46.00°N, 155.00°E	84.9 km/h · bắc	30.6 km/h · tây bắc	17°
01:00 04/10/1981	49.00°N, 155.50°E	71.2 km/h · tây bắc	18.5 km/h · bắc	66°
19:00 04/10/1981	51.30°N, 157.00°E	36.7 km/h · bắc	22.2 km/h · bắc	20°
13:00 05/10/1981	54.50°N, 156.50°E	17.1 km/h · tây nam	32.0 km/h · tây bắc	89°
07:00 06/10/1981	56.50°N, 154.00°E	6.9 km/h · tây	5.4 km/h · tây	37°
01:00 07/10/1981	56.00°N, 153.00°E	4.4 km/h · bắc	5.6 km/h · nam	178°

Dòng dẫn đường tầng cao (gió trung bình theo khối lượng lớp 850–200 hPa) dọc đường đi có tốc độ trung bình ~34 km/h, hướng chủ đạo về phía tây bắc. Bão di chuyển thực tế trung bình ~22 km/h; sai lệch góc trung bình giữa hướng dòng dẫn và hướng đi thực khoảng 63° (Lệch lớn), lớn nhất ~178°. Hướng di chuyển lệch lớn khỏi dòng dẫn tính trung bình — dấu hiệu dòng dẫn yếu/đa hướng hoặc bão bị chi phối mạnh bởi các yếu tố ngoài dòng môi trường (beta-drift, tương tác xoáy, địa hình). Thời điểm bão đổi hướng mạnh nhất (~110° quanh 01:00 07/10/1981) TRÙNG với lúc dòng dẫn đổi hướng (~105°) — chuyển hướng do dòng môi trường xoay theo (thường là qua rãnh/rìa áp cao cận nhiệt).

Nguồn dữ liệu: NOAA PSL · NCEP/NCAR Reanalysis 1 (gió u,v theo mực áp) — trung bình lớp dẫn đường 850–200 hPa. Hướng dòng dẫn = hướng gió trung bình lớp thổi về (0°=Bắc, 90°=Đông); hướng di chuyển suy từ 2 điểm quỹ đạo liên tiếp. Sai lệch nhỏ (ở Bắc bán cầu thường lệch về tây bắc) là biểu hiện của beta-drift.

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Quy mô vùng gió của bão — không chỉ gió mạnh đến đâu mà còn trải rộng bao xa — quyết định phạm vi và mức độ tàn phá. Mô phỏng bên dưới dựng theo số liệu bán kính gió lớn nhất trong best track JMA.

Gió mạnh (cấp 6+) Gió bão (cấp 10+) Mắt bão

Bão diện cực rộngvùng gió mạnh trải trên bán kính rất lớn — hiếm gặp, có thể ảnh hưởng đồng thời cả một vùng biển và dải bờ mênh mông

Gió mạnh (cấp 6+)

695km bán kính

Đường kính ~1389 km · trục lớn/nhỏ 741/648 km · phình về Đông

Dải bán kính cả vòng đời: 171–695 km (TB ~489 km)

Gió bão (cấp 10+)

278km bán kính

Đường kính ~556 km · trục lớn/nhỏ 278/278 km

Dải bán kính cả vòng đời: 148–278 km (TB ~250 km) · 27 bản tin có lõi gió bão

Cấu trúc trường gió: gần đối xứng. Ghi nhận bán kính gió ở 30/53 mốc quan trắc.

Các điểm nổi bật khác về trường gió

Không chỉ tại thời điểm bán kính lớn nhất — dưới đây là những mốc đáng chú ý khác dọc đường đi, mỗi mốc phản ánh một đặc điểm riêng về cách trường gió của bão mở rộng, siết chặt hay lệch hướng theo từng pha.

Vùng gió mạnh cực đại

BK 695 km ĐK 1389 km Gió tâm 120 km/h Lệch 1.14× về Đông

Thời điểm trường gió cấp 6+ trải rộng nhất — phạm vi ảnh hưởng gió mạnh, gió giật lớn nhất trong toàn bộ vòng đời bão.

13:00 02/10/1981

Lõi gió bão cực đại

BK 278 km ĐK 556 km Gió tâm 185 km/h

Thời điểm vùng gió bão cấp 10+ — lõi nguy hiểm nhất bao quanh mắt bão — mở rộng lớn nhất.

07:00 27/09/1981

Trường gió lệch nhất

BK 171 km ĐK 343 km Gió tâm 74 km/h Lệch 2.08× về Đông Nam

Thời điểm trường gió mất cân đối rõ rệt nhất — "nửa nguy hiểm" dồn mạnh về phía Đông Nam, khiến khu vực đó chịu gió và sóng nặng hơn hẳn nửa còn lại.

13:00 25/09/1981

Giai đoạn bão siết chặt nhất

BK 324 km ĐK 648 km Gió tâm 130 km/h Lệch 1.33× về Đông Bắc

Trường gió co gọn quanh mắt bão trong khi vẫn duy trì lõi gió bão — cấu trúc siết chặt kiểu này thường đi kèm mắt bão rõ nét và nguy cơ tăng cấp bùng phát.

07:00 26/09/1981

Vùng gió mạnh (cấp 6 trở lên) mở rộng lớn nhất tới bán kính khoảng 695 km (~375 hải lý, đường kính ~1389 km) vào 13:00 02/10/1981 khi sức gió tâm bão ~120 km/h. Vùng gió bão rất mạnh (cấp 10 trở lên) đạt bán kính tối đa ~278 km (~150 hải lý) — đây là lõi nguy hiểm nhất bao quanh mắt bão. Xét về quy mô, bão được xếp vào nhóm "Bão diện cực rộng": vùng gió mạnh trải trên bán kính rất lớn — hiếm gặp, có thể ảnh hưởng đồng thời cả một vùng biển và dải bờ mênh mông. Trường gió gần như đối xứng quanh tâm, cho thấy cấu trúc bão siết chặt, cân đối. Bán kính gió rộng đồng nghĩa diện tích mặt biển bị gió dồn lớn hơn (nguy cơ nước dâng do bão cao), đà gió dài tạo sóng lớn và sóng lừng lan xa, kèm dải mưa hoàn lưu gây gió giật và ngập lụt trên diện rộng ngay cả khi tâm bão còn ở xa. Bán kính vùng gió mạnh cũng là căn cứ để khoanh vùng nguy hiểm trên biển, xác định phạm vi sơ tán và ước tính khoảng thời gian an toàn còn lại trước khi gió mạnh ập tới. Xét riêng vùng gió bão rất mạnh (cấp 10+): ghi nhận ở 27 bản tin, bán kính dao động khoảng 148–278 km (trung bình ~250 km), cho thấy quy mô lõi nguy hiểm thay đổi theo từng pha của bão chứ không cố định.

Bán kính gió lấy theo giá trị lớn nhất trong vòng đời bão (nguồn: best track JMA). Vòng gió được vẽ lệch tâm theo trục lớn/nhỏ để phản ánh mức độ bất cân đối của trường gió thực tế.

Biểu đồ vòng đời cường độ

Sức gió (km/h)Áp suất (hPa)

Bản đồ đường đi & cường độ (tự dựng từ best track JMA · bấm vào từng mốc để xem chi tiết)

Ảnh mây vệ tinh NASA GIBS bão ELSIE — Ảnh mây vệ tinh NASA GIBS (đổi theo mốc thời gian đang chọn)

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Bão ELSIE (1981) được JMA ghi nhận theo dõi đầu tiên tại vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương lúc 01:00 24/09/1981. Hệ thống chính thức mạnh lên thành bão (cấp 8) tại vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương vào 13:00 25/09/1981. Bão đạt cường độ đỉnh gần vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương với sức gió 222 km/h (~120 kt), phân loại Siêu bão, áp suất tâm thấp nhất 895 hPa. Xét theo gió mạnh nhất, đây là cơn bão mạnh thứ 1/29 của mùa bão 1981. Bão được ghi nhận lần cuối tại vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương lúc 01:00 07/10/1981. Tổng quãng đường di chuyển khoảng 7369 km trong 13 ngày 0 giờ (tốc độ trung bình ~24 km/h). Tăng cường bùng nổ: sức gió tăng 70 kt trong ≤24 giờ (vượt xa ngưỡng RI 30 kt). Về điều kiện nền nhiệt biển: SST trung bình dọc đường đi ~22.9°C (Thuận lợi cao — ngưỡng phát triển bão là 26.5°C). Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung ~74% (Rất thuận lợi), đứt gió thẳng đứng ~12.8 m/s (Rất bất lợi). Về độ sâu đáy biển: bão đi qua vùng biển sâu trung bình ~4,006 m (Rất thuận lợi cho việc tiếp nhiệt), tại điểm đạt đỉnh độ sâu ~5,035 m — biển càng sâu, lớp nước ấm càng dày và bão càng ít bị vệt nước lạnh làm suy yếu. Về nhiệt lượng đại dương (OHC): trung bình dọc đường đi ~85.9 kJ/cm² (Rất thuận lợi — ngưỡng thuận lợi tăng cường nhanh ~50 kJ/cm²), tại điểm đạt đỉnh ~89.1 kJ/cm². OHC phản ánh bề dày lớp nước ấm tới độ sâu đẳng nhiệt 26°C — thước đo trực tiếp hơn cả SST và độ sâu đáy biển. Về hiệu ứng đại dương nâu: khi tâm bão ở trên đất liền, độ ẩm đất tầng mặt trung bình ~0.42 m³/m³ (Bão hòa nước — ngưỡng đất rất ẩm ~0,30 m³/m³). Về tương tác đất liền: tâm bão đổ bộ 3 lần, lần đầu tại vùng biển phía Bắc Tây Thái Bình Dương với sức gió ~0 km/h (Vùng áp thấp); khi trở ra biển suy yếu còn ~0 km/h. Tổng thời gian tâm bão nằm trên đất liền khoảng 28.3 giờ.

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Khi hai cơn bão (xoáy thuận) tiến lại đủ gần nhau — thường trong khoảng ~1.400 km — chúng bắt đầu quay quanh một điểm chung nằm giữa hai tâm, gọi là khối tâm chung. Hiện tượng này được nhà khí tượng Nhật Bản Sakuhei Fujiwhara mô tả năm 1921 nên mang tên ông.

Ở Bắc bán cầu, hai xoáy quay quanh nhau theo chiều ngược kim đồng hồ, khiến quỹ đạo cả hai bị bẻ cong và hướng di chuyển thay đổi khó lường. Tùy vào khoảng cách và chênh lệch cường độ, tương tác có thể dẫn tới ba kết cục chính:

Xoay quanh nhau: hai cơn cùng quay quanh khối tâm chung như đang "khiêu vũ", quỹ đạo uốn cong nhưng vẫn giữ khoảng cách với nhau.
Hấp thụ (nuốt): cơn mạnh hơn hút lấy và nhập cơn yếu hơn vào làm một, hợp nhất thành một xoáy lớn duy nhất.
Đẩy xa nhau: sau khi quay được một đoạn, hai cơn tách ra và bị "văng" theo hai hướng ngược nhau, rời xa dần.

Vì vậy đây là yếu tố quan trọng khi dự báo đường đi của bão đôi.

Bên dưới là phân tích cụ thể mức độ tương tác giữa cơn bão này với từng cơn bão cùng thời kỳ, kèm mô phỏng chuyển động hai tâm bão.

Đang phân tích tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ…

Hình ảnh vệ tinh

Ảnh mây vệ tinh ghi nhận trong quá trình hoạt động

Vệ tinh

Không có hình ảnh vệ tinh cho cơn bão này.

Menu Chính

ELSIE (1981)

Bán kính gió

Diễn biến: ELSIE (1981)

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

Mức độ mạnh trong năm

Tăng cường nhanh (RI)

Mức sụt áp tối đa

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Kết cấu gió & năng lượng

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Gió mạnh (cấp 6+)

Gió bão (cấp 10+)

Biểu đồ vòng đời cường độ

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Tâm bão không đi qua bất kỳ tỉnh/thành nào của Việt Nam

Menu Chính

NGÔN NGỮ

Chọn vị trí xem thời tiết

ELSIE (1981)

Diễn biến: ELSIE (1981)

Tương tác đất liền — phân tích đổ bộ

Mức độ mạnh trong năm

Tăng cường nhanh (RI)

Mức sụt áp tối đa

Đặc điểm & bất thường trong di chuyển

Kết cấu gió & năng lượng

Tuỳ chỉnh hệ số quy đổi gió 10′ → 1′ (ACE & PDI)

Sức mạnh & năng lượng tích luỹ (ACE / PDI)

Nhiệt độ bề mặt biển (SST) dọc đường đi tâm bão

Độ sâu đáy biển & cao độ địa hình dọc đường đi tâm bão & ảnh hưởng tới cường độ

Nhiệt lượng đại dương (OHC) dọc đường đi tâm bão

Độ ẩm đất (Soil Moisture) & hiệu ứng đại dương nâu khi bão ở trên đất liền

Môi trường khí quyển: độ ẩm tầng trung & độ đứt gió thẳng đứng

Dòng dẫn đường tầng cao (steering flow) dọc đường đi tâm bão

Phân tích sâu bán kính gió mạnh

Gió mạnh (cấp 6+)

Gió bão (cấp 10+)

Biểu đồ vòng đời cường độ

Tóm tắt bằng lời — toàn bộ hành trình & cường độ bão kể lại thành đoạn văn dễ đọc

Tương tác với các cơn bão cùng thời kỳ & hiệu ứng Fujiwhara

Tâm bão không đi qua bất kỳ tỉnh/thành nào của Việt Nam